آثار بقای حیات در مجازاتهای سالب حیات در فقه امامیه و حقوق کیفری
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی
2 استادیار گروه حقوق دانشگاه اصفهان
doi
10.22059/jjfil.2015.57165چکیده
مجازاتهای سالب حیات، حقِ حیات را از مجرم سلب میکنند، اما گاه در اتفاقی نادر با وجود تأیید موتِ مجرم توسط پزشک قانونی علایم حیات در محکومٌعلیه ظاهر خواهد شد. سؤالی که مطرح میشود این است که آیا امکان اجرای مجدد حکم وجود دارد و تکلیف آسیبهایی که محکومٌعلیه از اجرای مجازات اول متحمل شده است، چیست؟ قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در مادۀ 438 به پیروی از نظر مشهور فقها، وضعیت آثار بقای حیات را صرفاً در قصاص نفس مشخص کرده است. در این نوشتار ضمن نقد مبنای فقهی و تحلیل مادۀ مذکور، آثار بقای حیات را در سایر مجازاتهای سالب حیات (اعدام، صلب، رجم) بررسی کردهایم و به این نتیجه رسیدهایم که در این مجازاتها، اگر پزشک قانونی مرگ مجرم را تأیید کند و صحت اجرای حکم نیز توسط مقام قضایی مجری حکم اعلام شود، اجرای مجدد حکم جایز نیست، در همین زمینه اگر صدمهای هم از اجرای مجاز یا غیرمجاز اولیۀ حکم وارد شود، حق قصاص یا دیه برای مجرم بهوجود نمیآید.