تحلیل سندی و محتوایی «حدیث حوت» با توجه به پیشینۀ تاریخی آن
نویسندگان
1 دانشگاه علوم اسلامی رضوی
2 دانشگاه علوم اسلامی رضوی
doi
10.22052/12.1.119چکیده
در روایتی در کتاب کافی از امام صادقR از چگونگی قرار گرفتن زمین سؤال شده است. در پاسخ منسوب به امام آمده است که زمین بر پشت ماهی است. این حدیث که در این جستار از آن با عنوان «حدیث حوت» یاد میکنیم دارای سندی صحیح است، اما ظاهر آن با قطعیات علمی و تجربیات مسلم بشری ناسازگار است. برخی از حدیثپژوهان درصدد برآمدهاند با ارائۀ راهکارهایی معنای حدیث را روشن کنند اما ناموفق بودهاند. روشی که ما در بررسی این حدیث برگزیدهایم توجه به پیشینۀ تاریخی آن است. برای این منظور احادیث همخانوادۀ این حدیث را در سه دسته بیان میکنیم و سپس با بررسی این روایات و کتب گذشته همچون کتب یهود با شباهتهای حیرتآوری همچون یکسان بودن نام ماهی و گاوی که گفته شده زمین بر آنها استوار است مواجه میشویم. با توجه به شواهد دال بر اسرائیلی بودن این روایت، نبود توجیه معقول و منطقی برای آن، مخالف بودن با قطعیات علمی و عدم کارایی خبر واحد در اینگونه موارد ناچار به طرح این حدیث هستیم.
