تحلیل انتقادی از رویکرد فیض کاشانی در جمع روایات متعارض در تفسیر صافی
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور
2 دانشگاه پیام نور
3 دانشگاه پیام نور
4 دانشگاه تهران
doi
10.22052/0.22.119چکیده
صافی از تفاسیر روایی با رویکرد اجتهادیـ تأویلی است. فیضکاشانی روایات این تفسیر را از برخی منابع امامیه گزینشکرده که در بین آنها، روایات مختلف و گاه متعارض نیز یافت میشود. وی بهدلیل اعتقاد به عدم وجود تعارض واقعی در کلام معصومانR، در صورت مشاهدۀ اختلاف در روایات، با تکیه بر برخی مبانی و با روشهایی، سعی در رفع آن مینماید. مهمترین اقدام فیض برای رفع تعارض از روایات، جمع بین آنهاست. او سعی میکند تا محملهایی برای جمع روایات بیابد که از جملۀ آنها آیات قرآن، روایات معصومانk، قواعد عقلی، علم لغت، اختلاف درجات مخاطبان، تعدد مصادیق، جدا بودن تفسیر از تأویل، و تمسک به تأویلات عرفانیاست؛ و اگر جمع میسر نبود، در صورت وجود مرجّح، روایتی را ترجیح داده، یا اگر مورد قبول نداند، رد میکند. بهرغم نگرش فیض در جمع روایات که از مبانی وی در رویارویی با تعارض اخبار برمیآید، در مواردی هم طبق قاعدۀ خود با روایات متعارض، برخورد ننموده، یا اظهار نظری نکرده است.
