اثر اضطراب و نحوه ارایة تکالیف برکارآمدی پردازش و عملکرد عناصر حافظة فعال

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه تربیت معلم تهران

2 کارشناس ارشد روانشناسی

3 دانشیار دانشگاه تربیت معلم

doi
چکیده

هدف: هدف این پژوهش مطالعه اثر اضطراب صفت بر تکالیفی است که به عنصر واج­شناختی و دیداری - فـضایی حافظه فعال مربوط مـی­شود تا نظریة کارآمدی پردازش آیزنک و کالو (PET) که بیان مـی­کند "عـناصر واج­شناختی و اجرایی مرکزی حافظة فعال در فهم ارتباط میان اضطراب و عملکرد اهمیت دارند" را مورد آزمون قرار دهد. روش:160 نفر از دانشجویان سال اول دانشگاه، بخش صفت سیاهة اضطراب حالت - صفت اسپیلبرگر را تکمیل و از بین آنها 25 درصد بالای توزیع (24 نفر) و 25 درصد پایین توزیع ( 24 نفر) بعنوان افراد با اضطراب صفت بالا و اضطراب صفت پایین انتخاب شدند. هر دو گروه در معرض برنامة تهدید خود قرار گرفتند و براساس نحوه ارائة تکالیف (کلامی- دیداری/ دیداری- کلامی) در 4 گروه بطور تصادفی جایگزین شدند و دو تکلیف حافظه فعال به آنها ارائه شد. تعداد پاسخ­های صحیح به عنوان نتیجة عملکرد و زمان و میزان تلاش ذهنی صرف شده برای انجام تکلیف به عنوان شاخص کارآمدی پردازش در نظر گرفته شد. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس دو راهه تحلیل شد.یافته­ها: نتایج حاکی از اثرگذاری اضطراب صفت بر میـزان تلاش ذهـنی، زمان صرف شده و تعداد پاسخ­های صحیح در تکلیف کلامی و بر میزان زمان صرف شده در تکلیف دیداری بود. اثر تعاملی اضطراب و نحوه ارائۀ تکلیف تنها بر میزان زمان صرف شده در تکلیف دیداری مشاهده شد. نتیجه گیری: یافته­ها نشان می­دهد که اضطراب، عملکرد و کارآمدی پردازش را در تکلیف کلامی بیشتر از تکلیف دیداری کاهش داد. همچنین کارآمدی پردازش گروه دارای اضطراب بالا زمانی که تکلیف دیداری را به عنوان تکلیف دوم دریافت کرد کاهش یافت.