نقش برونگرایی، روانآزردگیگرایی و خلق مثبت و منفی در پردازش اطلاعات هیجانی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی دانشگاه تربیت مدرس
2 دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه تربیت مدرس تهران
3 استاد مرکز تحقیقات علوم رفتاری دانشگاه علوم پزشکی بقیها... تهران
4 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه تربیت مدرس
doi
چکیده
در پژوهش حاضر براساس فرضیه همگرایی با هیجان، نقش ابعاد شخصیتی برونگرایی و روانآزردگیگرایی در پردازش اطلاعات هیجانی و نقش تعدیلکننده خلق مثبت و منفی در این رابطه، بررسی شد. ابتدا 654 نفر از دانشجویان دختر دانشگاه تربیت مدرس، نسخه تجدیدنظر شده پرسشنامه شخصیتی آیزنک (EPQ-R)را تکمیل نمودند؛ سپس براساس نمرههای انتهایی توزیـع در دو بـعد شخصیتی بـرونگرایی و روانآزردگیگرایی، 4 گروه برونگرا، درونگرا، روانآزرده و پایدار هیجانی (هر گروه 30 نفر)، انتخاب شدند. برای هر یک از آزمودنیها در دو جلسه با فاصلة دو تا چهار هفته، کاربندی آزمایشی اعمال گردید؛ یعنی در یک جلسه خلق مثبت و در جلسة دیگر، خلق منفی به آنها القا شد. پس از هر مرتبه القا خلق، آزمودنیها سه تکلیفشناختی یادآوری آزاد، درجهبندی احتمال و تکمیل داستان را انجام دادند. با توجه به نتایج به دست آمده، افراد برونگرا، در موقعیت خلقی مثبت نسبت به موقعیت خلقی منفی، قضاوت و تفسیر مثبتتر، و افراد روانآزرده در موقعیت خلقی منفی نسبت به موقعیت خلقی مثبت، قضاوت و تفسیر منفیتری داشتند؛ اما در تعداد واژههای مثبت و منفی یادآوری شده به وسیلة افراد برونگرا و افراد روانآزرده، بین دو موقعیت خلقی مثبت و منفی تفاوت معناداری وجود نداشت. در مجموع نتایج پژوهش حاضر بیانگر آن است که صفات شخصیتی برونگرایی و روانآزردگیگرایی به گونة همگرا با هیجان بر قضاوت و تفسیر اطلاعات هیجانی تأثیر میگذارند و نیز بر نقش تعدیلکننده حالتهای خلقی در قضاوت و تفسیر افراد برونگرا و روانآزرده تأکید میورزد.