چینه شناسی، خاستگاه و جایگاه تکتونیکی ماسه سنگ های قندی بلاغی، بخش میانی سازند قرمز بالایی (جنوب غرب زنجان)

نویسندگان

1 دانشیار گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 مدیرعامل شرکت سیمین معدن البرز، زنجان، ایران

3 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

4 دانشیار، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

5 دانشیار گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22084/psj.2024.29995.1456
چکیده

محدوده قندی بلاغی که سازند قرمز بالایی در آن گسترش قابل توجهی دارد، در جنوب غربی زنجان و در پهنه ساختاری ایران مرکزی قرار گرفته است. سازند قرمز بالای در این منطقه 2354 ضخامت دارد و به دو بخش اصلی تقسیم می‌شود. بخش زیرین بطور عمده شامل مارن‌های رنگارنگ بوده و توسط یک لایه گچ‌دار از سازند قم جدا گردیده است. بخش‌های بالایی در برگیرنده مارن‌های قرمز و سبز رنگ همراه با لایه‌های متناوبی از ماسه سنگ‌ و کنگلومرا به رنگ قرمز تا خاکستری مایل به سبز می‌باشد. مطالعات پتروگرافی ماسه سنگ‌های کانسار قندی بلاغی که میزبان کانی‌زایی سرب و روی است، بیانگر حضور ذرات کوارتز (عمدتاً خاموشی‌های موجی) با فراوانی حدود 24 درصد، فلدسپات (عمدتاً ارتوز) با فراوانی 12درصد و خرده سنگ‌های های دگرگونی و رسوبی با فراوانی 28 درصد می‌باشد. بر طبق نام‌گذاری فولک می‌توان بیان نمود که ماسه‌سنگ‌های مورد مطالعه عمدتاً از نوع ماسه‌سنگ دانه ریز تا‌ متوسط فلدسپاتیک لیت‌آرنایت تا لیت‌آرنایت با سیمان کلسیتی و نابالغ می‌باشند. داده‌های بدست آمده سنگ منشأ این ماسه سنگ‌ها را در آب و هوای نیمه‌خشک و از نوع حدواسط تا فلسیک در نظر می‌گیرد، که عمدتاً از سنگ‌های کربناته متعلق به سازند قم، و سیلیسی آواری‌های ریز تا متوسط دانه، سنگ‌های دگرگونی، چرتی و سنگ‌های آذرین حدواسط تا فلسیک رخنمون یافته در منطقه (متعلق به کمپلکس تکاب) منشأ گرفته گرفته‌اند. براساس دیاگرام‌های مثلثی رایج جایگاه تکتونیکی این ماسه سنگ‌ها حاشیه فعال قاره ای و حوضه فورلندی در نظر گرفته می‌شود