محیط رسوبی، چینه نگاری سکانسی و ارزیابی ژئوشیمی آلی سازند تیرگان در برش سرخ قلعه در غرب حوضه کپه داغ در شمال غربی روستای چمن بید
نویسندگان
1 دانشجوی دکترا، گروه زمینشناسی، دانشکده علومپایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکده علومپایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 دانشیار گروه زمینشناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
4 دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکده علومپایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
5 استادیار گروه زمینشناسی، دانشکده علومپایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22084/psj.2024.29335.1433چکیده
سازند تیرگان به سن کرتاسه پایینی (بارمین-آپتین) در غرب حوضه رسوبی کپه داغ در شمال غربی روستای چمن بید برونـزد دارد. در ایـن مطالعـه بـرش سرخ قلعه از سـازند تیرگـان با 315 متر ضخامت اندازه گیری و برداشت شده است. بر اساس مطالعات صحرایی، مطالعات پتروگرافی، ویژگی های بافتی و رخساره ای، 16 ریز رخساره کربناته شناسایی شده است. تجزیه و تحلیل رخساره ها منجر به شناسایی محیط های جزر و مدی، تالاب ها، شول ها و محیط های باز دریایی با شرایط کم تا پر انرژی شد. به دلیل توزیع جانبی گسترده ریز رخسارهها و عدم وجود تغییرات عمقی متمایز پالئوسیستم رسوبی احتمالاً نمایانگر یک رمپ هموکلینال به سمت غرب است. سه مرز سکانسی از نوع SB2 در توالی های مورد مطالعه وجود دارد. بر اساس مطالعه انجام شده از غرب حوضه به سمت شرق، ضخامت رسوبات کربناته کاهش یافته است. در طول آپتین، حوضه به صورت سیستم دریایی باز انتقال پیدا میکند. وقوع چنین تغییراتی منعکس کننده رویدادهای زمین ساختی و افزایش سطح جهانی سطح دریا در طول رسوب سازند تیرگان در حوضه کپه داغ است. بر اساس خصوصیات ژئوشیمی آلی سازند تیرگان در منطقه، نمونه های مورد مطالعه دارای نوع کروژن نوع III و در مرحله بلوغ حداکثری پنجره نفتی تا مرحله تولید گاز مرطوب و خشک قرار گرفتهاند.