فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مطالعه، رخساره­ها و محیط­های رسوبی دریایی، ساحلی و قاره­ای  بخش جنوبی حوضه خزر جنوبی (بخش میانی استان گیلان؛ بندر انزلی) مورد بررسی قرار گرفته است. در این پژوهش، هفتاد و یک نمونه رسوب سطحی به صورت غیرسیستماتیک از 312 نقطه ثبت­شده از نواحی کم­ژرفای بستر دریای خزر و خشکی برداشت شد. چهار نوع رسوب شامل گل ماسه‌ای با کمی گراول، ماسه گلی با کمی گراول، ماسه با کمی گراول و ماسه گراولی بیش­ترین درصد از کل اجزا را تشکیل داده­اند. بررسی پراش پرتوایکس نشان داده، رسوبات از کانی­های کلسیت، کوارتز، فلدسپار، میکا و کانی­ رسی اسمکتیت تشکیل شده‌اند. اجزاء در دو دسته آواری (کوارتز، فلدسپار، میکا، خرده‌سنگ و کانی رسی) و آلی- زیستی ( قطعات گیاهی، موجودات دریائی و غیر دریایی (استراکودا، دوکفه‌ای و گاستروپودا)) طبـقه‌بندی شـده‌اند. به طور کلی، رسوب­گذاری در سه ناحیه خشکی (قاره­ای)، حد واسط (کناره) و دریایی (متاثر از دریا) انجام شده است. بخش خشکی از سیستم رودخانه‌ای (کانال فعال، پوینت­بار، دشت­سیلابی و کروس پهن)، دشت ساحلی، تالاب، لاگون دیرینه، مارش و رسوبات شسته‌شده، بخش حد واسط از رسوبات سد کناره‌ای و بخش دریایی از پهنه ساحلی تشکیل شده است. توالی سد کناره‌ای از رسوبات جلوی کناره، پشت کناره و پشته‌های دون سدی مرتبط با ناحیه پشت کناره تشکیل شده است. بایوکلاست­های غیر دریایی (نظیر دوکفه­های غیر دریایی Monodancacaspia و Dreissea polymorpha و گاستروپودا غیر دریایی نظیر Lymnaeidae sp. در محیط‌های تالاب/لاگون، مارش و رسوبات شسته‌شده و بایوکلاست­های دریایی (نظیر دوکفه‌ای دریایی Cerastoderma glaucum) در رسوبات شسته‌شده و محیط‌های کناره (توالی سد کناره‌ای) و پهنه ساحلی مشاهده شده است. تغییرات سطح آب دریا (روند کلی پایین­آمدن نسبی سطح آب دریا همراه با چرخه‌های نوسانی کوتاه‌مدت بالاآمدگی و پایین‌افتادگی سطح آب) از گذشته به حال، سبب جابجایی رخساره‌ها و خط کناره به سمت دریا شده است.