فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سازند شهبازان یکی از واحدهای کربناته ائوسن منطقه لرستان است که در این پژوهش مدل­های دولومیتی آن به روش­های سنگ­نگاری و زمین­شیمی (EDS) بررسی شده است. برش مورد مطالعه به ضخامت 71 متر در 65 کیلومتری جنوب باختری خرم­آباد واقع است و شامل سنگ­های کربناته، سنگ­های کربناته دولومیتی و دولومیت می­باشد. دولومیت­های سازند شهبازان بر اساس بافت به دولومیکرایت، دولومیکرواسپارایت، دولواسپارایت و پرکننده شکستگی­ها تقسیم می­شوند که به استثنای مورد اول، سایر دولومیت­ها ثانویه می­باشند. دولومیت­های نوع اول بیانگر تشکیل در محیط پهنه جزرومدی می­باشند. این دولومیت­ها در بیشتر موارد در انتهای توالی­های به سمت بالا کم عمق شونده دیده می­شوند که نشان دهنده افت سطح آب دریا هستند. دولومیت­های ثانویه در یک محیط دیاژنزی دفنی کم عمق تا متوسط در اثر تراوش شورابه­های کف حوضه­ای تبخیر شده به داخل سکوی کربناته سازند شهبازان شکل گرفته­اند. مقادیر پایین آهن (Fe) و مقادیر بالای استرانسیوم (Sr) و سدیم (Na) در دولومیکرایت­ها و تمرکز بالای Fe و منگنز (Mn) در دولومیـکرواسپارایت­ها و دولواسپارایت­ها به همراه شواهدی مانند لامینه­های جلبکی، اینتراکلست، تخلخل فنسترال و نبود کانی­های تبخیری بیانگر تشکیل این دولومیت­ها از مدل جزرومدی، تراوش و سپس دفن کم عمق تا متوسط می­باشد. مقادیر پایین Sr و تمرکز بالای Fe و Mn در دولومیت­های درشت بلور می­تواند بیانگر افزایش اندازه بلورهای دولومیت و تبلور دوباره­ی آن­ها در طی تدفین باشد. نبود دولومیت­های زین­اسبی احتمالاً بیانگر دخالت نداشتن محلول­ها و سیالات گرمابی در طی فرآیند دولومیتی شدن کربنات­های سازند شهبازان می­باشد.