تحلیل مبانی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در پرتو هویت فرهنگی
نویسندگان
1 گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان
2 گروه روابط بینالملل دانشگاه اصفهان
3 گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان
doi
چکیده
نقش عوامل معنوی و نرمافزاریِ قدرت در پیروزی انقلاب اسلامی ایران بسیار برجسته است. چنانچه این انقلاب با حداقل عنصر خشونت و بدون نقش حمایتگرایانه دو ابرقدرت عصر و با تکیه بر منابع هویتی- فرهنگی خویش به پیروزی دست یافت و مدل مردمسالاری دینی به عنوان هویت فرهنگی این نظام مطرح شد. مدلی که دو گفتمان مسلطِ لیبرالیسم غربی و سوسیالیسم شرقی را به چالش اساسی کشاند. پرسش اصلی این مقاله این است که استمرار حیات و استواری مبانی امنیتی- راهبردی نظام جمهوری اسلامی ایران در عرصه بینالمللی معلول چه عواملی بوده است؟ فرضیه مقاله بر این مبنا قرارگرفته است که «هویت فرهنگی نظام جمهوری اسلامی ایران» به عنوان مهمترین مقوم راهبرد امنیتیِ واقعگرا-عملگرای نظام ج.ا.ایران، عامل اصلی پایداری و تداوم این نظام در عرصه بینالمللی بوده است تا جائی که این هویت منحصر به فرد که مبتنی بر ارزشهای معنوی- فرهنگی میباشد امکان اشاعه آرمانهای انقلاب اسلامی را در فراتر از مرزهای ملی فراهم نموده است. مبنای این هویت فرهنگی،دین اسلام، آموزههای مستنبط از قرآن یعنی «هنجارگرایی مبنایی»و «قدرت توحیدی» سرچشمه میگیرد که نمود و تبلور آن در آرا امام خمینی(ره) و آیت الله خامنهای نمایان است. نوشتار پیش رو بر مبنای خوانش تئودور آدورنو و ماکس هورکهایمر و با استفاده از روش توصیف نظری و تفسیری به دنبال اثبات فرضیه خویش است.
