گفتمان‌هویت‌ملی‌اسلام‌گرایی‌در‌عصرپهلوی‌دوم‌و‌جمهوری‌اسلامی (بررسی اندیشه شهید مرتضی مطهری و آیت‌الله سید علی خامنه‌ای)

نویسندگان

1 گروه علوم سیاسی، دانشگاه پیام نور تهران

2 گروه علوم‌سیاسی‌دانشگاه علامه طباطبایی

3 گروه جامعه شناسی سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی

doi
چکیده

واقعیت تاریخی نشان می­دهد که هویت­سازی ملی، فرآیندی همیشگی است و نباید تصور شود که وقتی ملتی شکل گرفت بخودی خود تداوم می­یابد بلکه برعکس روح ملت­بودگی در معرض فراز و فرود قرار دارد. از این­رو فرآورده­ گفتمانیِ یک کشور می­تواند بر فرآیند ملت­سازی موثر افتد. لذا برای درک هویت­ملی در عصر پهلوی دوم و جمهوری اسلامی، دو اندیشمند از یک گفتمان فکری سیاسی گزینش گردید تا تطور هویت­ملی در گفتمان اسلام­گرایی بررسی شود. بعبارتی این پژوهش با انتخاب اسلام­گرایی بعنوان جریان موثر در تاریخ معاصر ایران به بررسی خوانش هویت­ملی با کاربست روش تحلیل گفتمان پرداخته است. پژوهش حاضر برای رسیدن به دستاوردهای منسجم­تر در ابتدا به استخراج الگوی گفتمان هویت­ملی هریک از عاملان فکری و سیاسی اقدام نمود و در انتها با تحلیل تطبیقی، ضمن ارائه الگو به سیر تطور عناصر هویت­ملی در گفتمان اسلام­گرایی پرداخته است.