سنگ چینه نگاری، ریزرخساره ها و زیست چینه نگاری سازند پابده بر مبنای روزن داران شناور در میدان نفتی گچساران (فروافتادگی دزفول، جنوب باختر ایران)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترا، گروه زمینشناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استاد گروه زمینشناسی، گروه حوضههای رسوبی و نفت، دانشکده علومزمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
4 دکترا چینهنگاری و دیرینهشناسی، دانشکده علومزمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22084/psj.2021.24424.1294چکیده
به منظور بررسی سنگچینهنگاری، ریزرخسارهها و زیستچینهنگاری سازند پابده بر مبنای زونبندیهای زیستی جدید روزنداران شناور در محدوده تتیس، یک برش زیرسطحی واقع در میدان نفتی گچساران (چاه شماره -۳۱۴) مورد مطالعه گرفته است. ضخامت سازند پابده در این برش، ۲۴۱ متر و لیتولوژی عمده آن شامل شیلآهکی، شیل، سنگآهکهای رسی و سنگآهکهای چرتی میباشد. مرز زیرین سازند پابده با سازند گورپی به صورت ناپیوسته و مرز بالایی آن با سازند آسماری به صورت پیوسته میباشد. بررسی توزیع روزنداران شناور در برش زیرسطحی به شناسایی ۵۲ گونه متعلق به ۲۱ جنس روزنداران شناور و معرفی ۱۷زون زیستی بر اساس و یا معادل بایوزوناسیون جهانی وید و همکاران (۲۰۱۱) در ناحیة فروافتادگی دزفول منجر شده است. زونهای زیستی شناسایی شده،۲ زون زیستی در پالئوسن، ۱۳ زون زیستی در ائوسن و ۲ زون زیستی در الیگوسن را شامل میشوند که با برخی از زونهای زیستی ارایه شده در محدوده تتیس تطابق خوبی را نشان میدهند. بر اساس مجموعه روزنداران و زونهای زیستی مرتبط با آنها، سن سازند پابده در برش زیرسطحی پالئوسن میانی (سلاندین)- الیگوسن پیشین (روپلین) تعیین شده است. زونهای زیستی شناسایی شده در این برش با برشهای (تنگ حتی، یال شمالی تنگ پابده، چهارده و کوه لار) در پهنة ایذه حوضه زاگرس مقایسه شدند. مطالعات پتروگرافی و میکروسکوپی سازند پابده بیانگر آن است که رسوبات سازند پابده در گروه ریزرخسارههای محیط دریای باز (Open marine) نهشته شده است، این ریزرخسارههای سازند نشانه نهشت رسوبات سازند در یک محیط کربناته است.
