تأثیر عصاره آبی و بقایای چند گونه علف هرز بر جوانهزنی و رشد گیاهچه گندم
نویسندگان
doi
27111چکیده
بهمنظور بررسی اثرات آللوپاتی گیاهان مختلف بر جوانهزنی و رشد گیاهچههای گندم، آزمایشی روی گندم (Triticum aestivum L. ) رقم پیشتاز آزمایشی در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در آزمایشگاه و گلخانه دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 1388 اجرا شد. در این بررسی اثر عصاره قسمتهای هوایی 6 گونه گیاهی رایج در مزارع و مراتع استان گلستان شامل پیر بهار، تلخه، گند جارو، زنجبیل شامی، تاج ریزی و توق در کاهش درصد جوانهزنی بذر گندم در شرایط آزمایشگاهی تعیین گردید. شاخصهای مورد بررسی عبارت بود از درصد جوانهزنی بذر گندم در زمانهای مختلف پس از کاشت، وزن خشک اندامهای هوایی و وزن خشک ریشه گیاهچهها در پایان هر آزمایش. نتایج نشان داد که اثر عصاره قسمتهای هوایی توق، تلخه و پیر بهار معنیدار بود و جوانهزنی بذر گندم را بهترتیب 42%، 47% و 20% در مقایسه با شاهد کاهش داد. اثرات آللوپاتی بقایا و عصارههای تلخه و تا حد کمتری توق بر جوانهزنی و رشد گیاهچه گندم مشخص بود و باعث کاهش معنیدار درصد جوانهزنی، طول ریشه، طول ساقه و وزن خشک اندامهای هوایی گندم شد. به طور کلی ریشههای گندم در مقایسه با قسمتهای هوایی حساسیت بیشتری به عصارهها داشتند. از سوی دیگر اثرات مضر عصاره قسمتهای هوایی بیش از عصارههای ریشه بود. در مجموع نتیجه گرفته شد که عصارهها و نیز بقایای سه گیاه مذکور باعث کاهش جوانهزنی، طول ریشه، طول ساقه و وزن خشک ریشه گیاهچههای گندم شد و در این میان طول وزن خشک ریشه بیشتر از همه تحت تأثیر قرار گرفت. بررسی نتایج نشان میدهد که عصاره گیاه تلخه دارای اثر دگرآسیبی قوی بوده که این امر احتمالا میتواند در تولید علفکشهای با منشأ طبیعی مورد استفاده قرار گیرد.