شناسایی عوامل دوبارهکاری در پروژههای مسکونی شهر مشهد به روش دلفی
نویسندگان
1 استادیار، گروه مهندسی عمران و محیطزیست، مؤسسه آموزش عالی خاوران، مشهد، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران - مهندسی و مدیریت ساخت، گروه مهندسی عمران و محیطزیست، مؤسسه آموزش عالی خاوران، مشهد، ایران
doi
10.22065/jsce.2024.424178.3261چکیده
دوبارهکاری به یکی از رایجترین دغدغهها در پروژههای مسکونی تبدیل شده است. همچنین یکی از دلایل حیاتی برای سرریز هزینه و زمان در پروژههای مسکونی است و مستلزم صرف منابع اضافی میباشد. در نتیجه در مرحله ساختوساز با مصرف مقادیر زیادی از منابع در جهت انجام مجدد برخی از کارها موجب تولید مقدار زیادی آلودگی میشود. باتوجهبه اثرات محیطزیستی و اقتصادی، خطر دوبارهکاری در پروژهها باید به حداقل برسد که مستلزم درک روشنی از عوامل ایجادکننده آن است. هدف اصلی این تحقیق شناسایی عوامل دوبارهکاری در پروژههای مسکونی شهر مشهد است. برای دستیابی به اهداف، ابتدا ادبیات مرتبط با حوزه دوبارهکاری موردمطالعه قرار گرفت که نتیجه آن شناسایی 76 عامل مؤثر در ایجاد دوبارهکاری بود. از میان این عوامل، 29 عامل کلیدی از دیدگاه محققان انتخاب شدند. در ادامه از روش دلفی جهت دستیابی به یک اجماع قابلاعتماد در میان متخصصان بر روی میزان اهمیت عوامل انتخابی استفاده شد. شرکتکنندگان در این تحقیق 18 متخصص در حوزه ساختوساز بودند که حداقل در یک پروژه مسکونی نقش داشتهاند. متخصصان در دور دوم روش دلفی در خصوص میزان مهم بودن هر عامل دوبارهکاری به اتفاقنظر رسیدند. نتایج حاصل نشان داد پنج عامل دوبارهکاری مهم که پروژههای مسکونی شهر مشهد را تحتتأثیر خود قرار میدهند، بدین شرح است: "کمبود تجربه و دانش (کارفرما / تیم نظارتی)"، "سیاست انتخاب کمترین پیشنهاد مالی بدون درنظرگرفتن صلاحیت فنی" و "تغییرات دیرهنگام طرح یا محدوده توسط کارفرما" در گروه کارفرما؛ "خطاها و حذفیات طراحی (ورود دیرهنگام طراح، مهارت و تجربه محدود طراح)" در گروه تیم طراحی و "مهارت و دانش / آموزش ناکافی عوامل پیمانکار" در گروه پیمانکار. پیشبینی میشود نتایج این مطالعه به ذینفعان و نقشآفرینان پروژه در درک عوامل ایجادکننده دوبارهکاری کمک کند، بهطوریکه اجرای پروژههای آنها نیازمند حداقل تغییرات طراحی و دوبارهکاری در مرحله ساخت باشد.
