فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

میدان یادآوران یکی از میادین نفتی ایران است که در فاصله ۱۳۰ کیلومتری باختر اهواز در نقطه صفر مرزی با عراق و در مجاورت تالاب هورالهویزه قرار گرفته و با میدان مجنون عراق، در مخزن نفتی مشترک است. مهم‌ترین مخزن این میدان، سازند سروک (آلبین بالایی-تورونین) به همراه سازند ایلام از گروه بنگستان دومین مخزن نفتی مهم حوضه زاگرس را پس از سازند آهکی آسماری تشکیل می‌دهند. به‌منظور ارزیابی ویژگی‌های مخزنی سازند سروک بر اساس داده‌های پتروفیزیکی و پتروگرافیکی در میدان نفتی یادآوران تعداد ۱ حلقه چاه انتخاب و مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. بر اساس بررسی کراس پلات‌های انتخابی سنگ‌شناسی غالب سازند سروک با ضخامت ۶۴۰ متر در چاه مورد مطالعه سنگ‌آهک تعیین شد. بر اساس مطالعه ۵۰۰ برش­نازک تهیه شده از خرده‌های حفاری و مغزه‌ها تعداد ۱۰ ریزرخساره کربناته شناسایی گردید که در یک رمپ کربناته هم‌شیب رسوب‌گذاری شده‌اند. فرایندهای دیاژنزی عمده که بر روی سازند سروک تأثیرگذار بوده‌اند شامل نوشکلی، زیست‌آشفتگی، میکرایتی شدن، دولومیتی شدن، انحلال، سیمانی شدن، فشردگی، پیریتی شدن، هماتیتی شدن و شکستگی هستند. انواع اصلی تخلخل‌های شناسایی شده در سازند سروک به ترتیب شامل تخلخل حفره‌ای، درون‌دانه‌ای، بین‌دانه‌ای، قالبی و شکستگی‌های میکروسکوپی است که درصد تخلخل حفره‌ای از سایر تخلخل‌های شناسایی شده بیش­تر است. مجموع مطالعات پتروگرافیکی و پتروفیزیکی نشان داد که می‌توان مخزن سروک را در ناحیه مورد مطالعه به تعداد ۵ زون مخزنی اصلی و ۴ زیر زون مخزنی فرعی (در مجموع ۹) زون مخزنی تفکیک کرد که در میان زون‌های مخزنی معرفی شده تنها زون‌های اصلی ۲، زیر زون فرعی ۴-1، ۴-3 و تا حدی زیر زون فرعی ۵-2 کیفیت مخزنی مناسبی را دارا هستند. همچنین مطالعات پتروفیزیکی نشان داد که مجموعاً در کل ستبرا سازند مقادیر حجم شیل پایین (کمتر از ۵ درصد) است. نتایج محاسبات تخلخل کل نشان می‌دهد که زون ۲ بیش­ترین میانگین تخلخل مفید (۷/۷%) و زون ۴ با میانگین تخلخل مفید (۳/۷%) در رتبه بعدی قرار دارد. بیش­ترین میانگین اشباع آب محاسبه شده ۹۰ درصد و مربوط به زون ۵ و کمترین میانگین اشباع آب نیز مربوط به زون‌های ۲ و ۴ به ترتیب معادل %۴۱ و %۴۷ است. با توجه به میانگین پارامترهای مخزنی محاسبه شده در چاه مورد مطالعه زون‌های اصلی ۲ و ۴ به دلیل نسبت زون خالص به ناخالص (۵۷۶/۰) بالاتر، میانگین تخلخل بالاتر، میانگین اشباع آب کمتر و حجم شیل پایین‌تر پتانسیل مخزنی مطلوب‌تری نسبت به بخش‌های دیگر سازند سروک دارد.