علل تولید گاز متان و دی اکسیدکربن در تونل انتقال آب نوسود- استان کرمانشاه با استفاده از ارزیابی های ژئوشیمیایی
نویسندگان
1 دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکده علومپایه، دانشگاه بوعلیسینا، همدان
2 دانشجوی دکترا رسوبشناسی و سنگشناسی رسوبی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان
3 دانشیار گروه زمین شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه بوعلی سینا همدان
4 دانشجوی دکترا رسوبشناسی و سنگشناسی رسوبی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، کارشناس آزمایشگاه مرکزی دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران
doi
10.22084/psj.2020.3494چکیده
سازند گرو (آپتین - سنومانین) یکی از سازندهای مولد هیدروکربور در حوضهی رسوبی زاگرس به شمار میرود. در این پژوهش تعداد 14 نمونه از سازند گرو در مسیر تونل انتقال آب نوسود واقع در شمالباختر کرمانشاه برداشت گردید. نمونهها توسط دستگاه راک- ایول 3 مورد آنالیز و بررسی قرار گرفتند. بر پایه مطالعات انجام شده، کروژن غالب سازند گرو تیپ III تشخیص داده شد. سازند گرو در ناحیه مورد مطالعه با توجه به مقادیر Tmax دارای بلوغ حرارتی میباشد. مقادیر HI در مقابل TOC بیانگر رخساره آلی CD و معرف محیط اکسیدان با منشأ مواد آلی گیاهی برای این سازند در منطقه فوق میباشد. از لحاظ پتانسیل ژنتیکی این سازند یک سنگ منشأ ضعیف تا نسبتاً خوب بوده ولی از لحاظ توان هیدروکربنزایی در رتبه ضعیف قرار میگیرد. انعکاس ویترینیت اکثر نمونههای سازند گرو بیشتر از 3/1 بوده که بیانگر وجود سنگ منشأیی در مرحله تولید گاز میباشد که با Tmax بیش از 440 درجه سانتیگراد تایید میشود. همچنین، مدل تاریخچه حرارتی سازند گرو در منطقه مورد مطالعه بیانگر ورود این سازند به محدوده کاتاژنز از زمان پالئوژن است و در اواخر نئوژن به بلوغ دمائی بالایی رسیده است. متان و دیاکسیدکربن وارد شده به داخل تونل با غلظت بیش از 870 پیپیام را میتوان به زایش هیدروکربنهای گازی با توجه به نتایج حاصل از مدلسازی حرارتی نسبت داد.