بررسی کاربرد تلفیقی ریزموجودات مؤثر و اوره روی صفات فیزیولوژیک، بیوشیمیایی و رنگیزه های فتوسنتزی ارقام مختلف ذرت در شرایط تنش کمآبی
نویسندگان
1 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس ، تهران، ایران
3 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس ، تهران، ایران
doi
10.22059/ijfcs.2025.395531.655139چکیده
این تحقیق با هدف بررسی اثرات کاربرد تلفیقی کود زیستی و شیمیایی روی رنگیزه های فتوسنتزی و صفات بیوشیمیایی به صورت کرت های دوبار خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. عوامل مورد بررسی شامل رژیم های مختلف آبیاری در سه سطح (آبیاری بعد از رسیدن به 85، 70 و 55 درصد ظرفیت زراعی) به عنوان کرت های اصلی، سه تیمار کودی (کود اروه، ریزموجودات مؤثر و کاربرد تلفیقی ریزموجودات مؤثر و کود اوره) به عنوان کرت فرعی و دو رقم ذرت (سینگلکراس 704 (S.C 704) و تریویکراس 647 (TWC. 647)) بهعنوان کرت فرعی فرعی بود. نتایج نشان داد که در آبیاری مطلوب و کاربرد تلفیقی ریزموجودات مؤثر و کود اوره در رقم تریوی 647 با مقدار 00/27 میکرومول دیاکسید کربن در متر مربع در ثانیه بیشترین مقدار سرعت فتوسنتز مشاهده شد. در تیمار آبیاری مطلوب و تلفیقی ریزموجودات مؤثر و کود اوره در رقم سینگل کراس 704، کاروتنوئید و نسبت CO2 بین سلولی به CO2 محیط بیشترین مقدار بود. همچنین، کاربرد تلفیقی ریزموجودات مؤثر و کود اوره در رژیم آبیاری مطلوب موجب افزایش 27 درصدی آنتوسیانین در هر دو رقم ذرت نسبت به تیمار کاربرد کود اوره شد. از طرفی، در شرایط تنش کمآبی شدید و کاربرد ریزموجودات مفید بیشترین مقدار سنتز فنل مشاهده شد. همچنین تنش کمآبی شدید منجر به افزایش سنتز محتوای فنل کل و پرولین در هر دو رقم شد. همچنین، نتایج نشان داد بیشترین عملکرد دانه در شرایط آبیاری مطلوب از تیمار تلفیقی کود نیتروژن و ریزموجودات مؤثر و رقم سینگلکراس 704 (9708 کیلوگرم در هکتار) بهدست آمد. در شرایط آبیاری مطلوب تلفیق ریزموجودات مؤثر و کود نیتروژن در داده های مربوط به صفات بیوشیمیایی مطلوب ترین نتیجه را به همراه داشتند. در مجموع با بررسی صفات مشاهده شد که تلفیق ریزموجودات مؤثر و کود نیتروژن منجر به کاهش اثرات مخرب ناشی از تنش کمآبی روی هر دو رقم ذرت میشود.