کاربرد برگی آهن، اوره و آمینواسیدها بر عملکرد و اجزای عملکرد گلرنگ (Carthamus tinctorius L.) در شرایط قطع آبیاری در مرحله زایشی

نویسندگان

1 گروه کشاورزی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران

2 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس ، تهران، ایران

4 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22059/ijfcs.2025.395809.655141
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی تأثیر محلول‌پاشی آهن، اوره و آمینواسیدها بر عملکرد و اجزای عملکرد گلرنگ تحت تنش کم‌آبی در مرحله زایشی، طی سال زراعی ۱۴۰۲–۱۴۰۱ در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس به‌صورت کرت‌های خردشده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. تیمارهای آبیاری شامل آبیاری کامل، قطع آبیاری از مرحله گلدهی و قطع آبیاری از مرحله پر شدن دانه بودند. تیمارهای محلول‌پاشی نیز شامل نه سطح: آهن ۶٪، اوره ۱٪، آمینواسید یک گرم در لیتر، ترکیب‌های دوتایی و سه‌تایی آن‌ها، آب مقطر و بدون محلول‌پاشی بودند. نتایج نشان داد که تنش کم‌آبی اثر معنی‌داری بر طول و قطر طبق داشت. بیشترین طول طبق (17/65 میلی‌متر) در قطع آبیاری از مرحله پر شدن دانه و کمترین (16/41 میلی‌متر) در قطع آبیاری از مرحله گلدهی و بیشترین قطر طبق (26/74 میلی‌متر) در آبیاری کامل و کمترین (22/477 میلی‌متر) در تنش قطع آبیاری مرحله گلدهی ثبت شد. بیشترین تعداد طبق (69/7 عدد) در تیمار ترکیبی آهن + اوره + آمینواسیدها به‌دست آمد. بیشترین تعداد دانه در طبق (37/99 عدد) و وزن هزار دانه (46/79 گرم) در آبیاری کامل ثبت شد که در تنش گلدهی به 19/62 عدد و 09/39 گرم کاهش یافت. بیشترین عملکرد زیستی (328/12 کیلوگرم در هکتار)، کاه (444/10 کیلوگرم) و دانه (2628 کیلوگرم) در تیمار اوره + آمینواسیدها در تنش پر شدن دانه حاصل شد. این ترکیب باعث بهبود شاخص برداشت نیز شد و می‌تواند در شرایط کم‌آبی مؤثر واقع شود.