فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پایانه‌های کانتینری سیستم‌های پیچیده‌ای هستند که در آن‌ها فرآیندهای تصمیم‌گیری حیاتی مرتبط با کنترل و برنامه‌ریزی تدارکات جریان دارد. تصمیم‌گیری در مورد زمان و مکان تخصیص کشتی‌های ورودی از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی گردانندگان پایانه‌های کانتینری و مدیران بنادر است که غالباً "مسئله تخصیص پهلوگاه اسکله" نامیده می‌شود. به‌علاوه‌، در طول دو دهه گذشته، حمل‌ونقل دریایی و ترافیک کانتینری در سراسر جهان رشد سریع و پیوسته‌ای را تجربه کرده است که این افزایش باعث ‌شده موضوع سوخت مصرفی توسط کشتی­ها تبدیل به یکی از مهم‌ترین دغدغه­ های خطوط کشتیرانی شود. بنابراین، این مقاله قصد دارد مسئله بهینه‌سازی تخصیص پهلوگاه­های اسکله را در حالتی مورد بررسی قرار دهد که سوخت مصرفی موردنیاز برای حرکت کشتی‌ها، توسط مدیران پایانه‌ها و خطوط کشتیرانی در تصمیم‌گیری‌های مربوط به عملیات تخصیص کشتی ­ها، مد نظر قرار گیرد. برای بررسی این امر، بندر شهید رجایی انتخاب و پس از ارائه مدل ریاضی متناسب با ویژگی­ های فیزیکی و عملیاتی بندر شهید رجایی نسبت به حل آن با استفاده از روش‌ دقیق اپسیلون محدودیت تکامل‌یافته (AEC) اقدام می‌شود. به‌دلیل پیچیدگی مدل ریاضی ارائه شده، برای حل مسائل با ابعاد واقعی از الگوریتم‌ فراابتکاریNSGA-II  (الگوریتم ژنتیک رتبه‌بندی نامغلوب‌ چندهدفه) نیز استفاده می‌شود. در پایان، نتایج بدست آمده و تحلیل‌های آماری انجام‌شده، حکایت از عملکرد قابل قبول مدل بهینه‌سازی چند‌هدفه ریاضی پیشنهادی به‌منظور کاهش زمان انتظار کشتی‌ها و مصرف سوخت آن­ ها دارد.