فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نادیده‌گرفتن برهمکنش ژنوتیپ × محیط در آزمایش‌های چندمحیطی می‌تواند احتمال ارائه توصیه‌های نادرست به کشاورزان را افزایش دهد. برای اتخاذ تصمیمات آگاهانه، ارقامی که احتمال تجربه بازده بسیار پایین را به حداقل می‌رسانند، ترجیح داده می‌شوند. پیشرفت‌های اخیر در تئوری احتمال و نرم‌افزارهای پیشرفته، رویکرد کارآمدتری برای انتخاب کاندیدهای مناسب در محیط‌های مختلف ارائه می‌دهد. برای بهره‌مندی از مزیت‌های تعیین احتمال عملکرد بهتر یک ژنوتیپ در چارچوب بیزی، آزمایشی با 38 هیبرید ذرت و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در پنج مکان مختلف انجام شد. مؤلفه‌های واریانس برآوردشده برای اثرات ژنوتیپ، محیط و ژنوتیپ × محیط در مدل بیزی به­ترتیب 550/0، 528/71 و 736/0 بود که نشان‌دهنده سهم بیشتر عوامل محیط از تغییرات کل است. شدت انتخاب 20 درصد با هدف افزایش میانگین عملکرد دانه در پانل ژنوتیپ‌های انتخابی اعمال شد. در مکان­های مختلف هیبرید شماره 15 در 98 درصد مواقع عملکرد بهتری نسبت به هیبرید شاهد نشان داد، اما تنها در 4% موارد پایداری بهتری داشت. لذا برای شناسایی ژنوتیپ‌هایی با عملکرد و پایداری بالا به­طور هم‌زمان، تجزیه و تحلیل احتمال توام ضروری است. بر اساس این تجزیه و تحلیل، هیبریدهای شماره 12، 13 و 15 به عنوان بهترین‌ها شناخته شدند. نتایج نشان می‌دهد که استفاده از روش ریسک/احتمال می‌تواند منجر به تصمیم‌گیری دقیق‌تری برای انتخاب و توصیه رقم شود.