تأثیر فرایندهای دیاژنزی بر کیفیت مخزنی سازند فهلیان (کرتاسه پیشین) در میدان نفتی اروند، دشت آبادان

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد زاهدان

2 بخش مطالعات زمین‌شناسی، شرکت نفت و گاز اروندان، اهواز

3 استادیار گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد زاهدان

4 بخش مطالعات زمین‌شناسی، شرکت نفت و گاز اروندان، اهواز

5 استادیار گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد زاهدان

doi
10.22084/psj.2020.20110.1221
چکیده

هدف از این تحقیق، بررسی فرایندهای دیاژنزی و تأثیر آن بر کیفیت مخزنی سازند کربناته فهلیان، به سن کرتاسه پیشین در برش زیرسطحی چاه 1 و 2 میدان نفتی اروند واقع در دشت آبادان است که بر پایه مطالعات پتروگرافی و پتروفیزیکی انجام گرفته است و این مطالعه شامل 229 برش­نازک سنگی و هم­چنین نگاره­های چاه­پیمایی می­باشد. بررسی رویدادهای دیاژنزی نشان داد که انـحلال و سیمان­شدگی، دولومیتی شدن و میکرایتی شدن، انحلال فشاری و تراکم، رایج­ترین فرایندهای دیاژنزی موثر بر سازند فهلیان در میدان اروند هستند. از میان فرایندهای یاد شده، سیمان­شدگی و تراکم ِفیزیکی باعث از بین رفتن تخلخل و انحلال موجب افزایش آن شده است. استیلولیتی شدن در پاره­ای موارد به خاطر دولومیتی شدن و انحلال در امتداد آن باعث افزایش کیفیت مخزن و در پاره­ای موارد به دلیل تمرکز بقایای ناشی از انحلال، باعث ایجاد سدهای تراوایی شده است. مطالعه برش نازک سنگی مطالعه شده نشان می­دهد تخلخل­ها از نوع قالبی، حفره­ای بین­دانه­ای و شکستگی است. مطالعات پتروفیزیکی مخزن مورد مطالعه بیانگر رخساره کربناته به همراه میان لایه­هایی از رخساره شیلی سازند فهلیان است. تخلخل سنگ بین 3 تا 8 درصد و حجم شیل کمتر از 5 درصد بوده، درصد اشباع آب بین 10 تا 40 درصد و سیال موجود در مخزن آب به همراه نفت با درصد اشباع آب بالا می­باشد. با توجه به مطالعه ریزرخساره­ها، مدل رسوبی ارائه شده، رمپ کربناته است و به دلیل گسترش محدود فرآیندهای دیاژنزی مؤثر در کیفیت مخزنی و حجم گل­آهکی متأثر از محیط­رسوبی، کیفیت مخزنی سازند فهلیان در میدان اروند، متوسط ارزیابی می­شود.