فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کشت و توسعه گیاهان علوفه‌ای سازگار در شرایط دیم، به‌منظور تامین بخشی از نیاز علوفه کشور و ایجاد الگوی کشت مناسب در اراضی دیم، حائز اهمیت می‌باشد. در راستای این هدف، کشت خالص ماشک رقم طلوع، نخود علوفه‌ای رقم المپوس، خلر رقم آراز، گاودانه رقم محلی و کشت مخلوط این محصولات با جو (رقم فراز) شامل مخلوط ماشک+ جو، نخود علوفه‌ای+ جو، خلر+ جو و گاودانه+ جو در مزرعه تحقیقاتی سراب چنگایی در شهرستان خرم‌آباد مورد مقایسه قرار گرفت. آزمایش در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. در کشت مخلوط لگوم‌ها با جو نسبت 75% (لگوم‌ها): 25% (جو) در نظر گرفته شد. برای ارزیابی و مقایسه اقتصادی تیمارها از روش بودجه‌بندی جزئی و تحلیل جایگزینی استفاده شد. بیشترین عملکرد علوفه خشک برای مخلوط نخود علوفه‌ای+ جو، کشت خالص نخود علوفه‌ای و مخلوط گاودانه+ جو به­ترتیب به میزان 9731، 9282 و 7194 کیلوگرم در هکتار به­دست آمد. کمترین میزان تولید علوفه خشک به میزان 3643 کیلوگرم در هکتار به کشت خالص ماشک مربوط بود. کشت مخلوط نخود علوفه‌ای+ جو، کشت خالص نخود علوفه‌ای و مخلوط گاودانه+ جو به‌ترتیب با بهره‌وری بارش 24/3، 1/3 و 4/2 کیلوگرم بر متر مکعب، در رتبه اول تا سوم قرار گرفتند. کمترین مقدار بهره‌و‌ری بارش به تیمار کشت خالص ماشک (43/1 کیلوگرم بر متر مکعب) اختصاص داشت. کشت مخلوط نخود علوفه‌ای+ جو، کشت خالص نخود علوفه‌ای و مخلوط گاودانه+ جو به‌ترتیب با سود خالص و نسبت فایده به هزینه 702785 هزار ریال بر هکتار و 58/3؛ 646410 هزار ریال بر هکتار و 29/3 ؛ 485721 هزار ریال بر هکتار و 07/3 در رتبه اول تا سوم قرار گرفتند. کمترین مقدار سود خالص و نسبت فایده به هزینه به تیمار کشت خالص ماشک با مقادیر 137294 هزار ریال بر هکتار و 60/1 مربوط بود. بر اساس نتایج به­دست آمده، تیمار کشت مخلوط نخود علوفه‌ای+ جو با بیشترین تولید علوفه و بالاتر بودن مقادیر بهره‌وری بارش و همچنین مزیت اقتصادی نسبت به سایر تیمارها، به‌عنوان تیمار برتر در منطقه اجرای آزمایش و اقلیم‌های مشابه توصیه می‌شود.