فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نهشته‌های آواری دیرینه زیستی، به ویژه سازندهای زاکین و فراقان، در برخی جایگاه­های ورقه عربی، مخازن هیدروکربنی ساخته است، اما توان مخزنی این سازندها در بخش میانی خلیج­فارس و شمال این صفحه تاکنون بررسی‌ نشده است. در این پژوهش نهشته‌های سازند زاکین با سن دونین (ژیوسین تا فامنین) برای نخستین بار در بخش میانی خلیج­فارس به طور کامل در یک چاه اکتشافی مورد بررسی قرار گرفت. این برش بر روی صفحه عربی قرار دارد و دارای بیش­ترین ستبرای گزارش شـده از سازند زاکیـن است. بررسی ایـن سازنـد با بهره­گیری از بُرش­های ­نازک خرده‌های حفاری انجام گرفته است. بر پایه ویژگی­های سنگ‌شناسی بخش‌های آواری (پتروفاسیس‌ها) و بخش کربناته (ریزرخساره‌ها) و پدیده‌های دیاژنزی، شرایط محیط رسوبی آن­ها بازسازی شده است. بررسی‌های سنگ‌شناسی نشانگر پتروفاسیس‌های کوارتز‌آرنایت، ساب‌آرکوز، آرکوز، سیلتستون، رس‌سنگ و گلسنگ و ریزرخساره‌ گلسنگ آهکی است. بر پایه ویژگی­های رسوب‌شناسی و روند نگار گاما، سازند زاکین در یک محیط دریایی کم ژرفای آواری شامل سه زیرمحیط دشت ساحلی، ساحلی و تبدیل تدریجی فراکرانه­ای نهشته شده است. مهم­ترین پدیده‌های دیاژنزی در این سازند شامل فشردگی، سیمانی‌شدن، سریسیتی‌شدن، جانشینی، نوریختی و دگرسانی فلدسپارها می‌باشد. گوناگونی سنگ‌شناسی و تغییرات محیطی این سازند، شرایط مناسبی برای بررسی امکان‌سنجی مخازن هیدروکربنی را ایجاد نموده است.