ارزیابی و اولویت بندی ریسک روش‌های صنعتی احداث ساختمان در ایران با رویکرد دیمتل

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی صنایع، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

2 استادیار، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

doi
10.22065/jsce.2023.389426.3062
چکیده

همواره اجرا و مدیریت تمام پروژه‌ها دارای موارد مبهم و ناشناخته است که می‌تواند اثرات مثبت یا منفی برروی نتایج آن بگذارد. از این رو ارزیابی ریسک‌های پروژه‌ها و روش‌های نوین از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در گام اول این پژوهش تعداد 48 ریسک احتمالی در روش‌های صنعتی احداث ساختمان در حوزه‌های فنی، اجرایی، اقتصادی و پشتیبانی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی و زیست محیطی شناسایی و دسته‌بندی گردیدند. در گام دوم با استفاده از روش دلفی و براساس نظرات کارشناسان و خبرگان، تعداد 18 ریسک در پنج حوزه فنی، اجرایی، اقتصادی و پشتیبانی، فرهنگی و اجتماعی و سیاسی به عنوان ریسک‌های دارای اهمیت شناسایی شدند. سپس با استفاده از روش دیمتل و با دو معیار شدت تعامل و تحلیل نقشه اثر-ارتباط، میزان تأثیر هریک از این عوامل بر اهداف پروژه شامل احتمال وقوع و درجه اهمیت هر ریسک تعیین گردید. رتبه‌بندی این عوامل نشان داد که حوزه‌های اجرایی و اقتصادی و پشتیبانی، به ترتیب پرریسک‌ترین حوزه‌های روش‌های صنعتی احداث ساختمان هستند. همچنین نتایج پژوهش نشان داد که براساس هر دو معیار، مدیریت نامناسب و ناکارآمد به عنوان مهم‌ترین ریسک روش‌های صنعتی احداث ساختمان مورد توجه بوده و پس از آن ریسک های انتخاب نادرست تکنیک‌های ساخت و ساز، کمبود دانش و مهارت فنی مجریان، وجود تعارض میان مجری و ذینفعان، کسری بودجه، تأخیر پیش‌بینی نشده در پروژه و نوسانات قیمت و تورم در رتبه‌های بعدی قرار دارند.