فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به منظور بررسی امکان جایگزینی کود شیمیایی سوپر فسفات تریپل با استفاده از کودهای بیولوژیک در کشت ماش، آزمایشی به صورت آزمایش اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی در شهرستان ملکشاهی، استان ایلام در سال 1392 انجام شد. کود سوپرفسفات تریپل (P)؛ در پنج سطح شامل 0، 25، 50، 75 و 100% میزان توصیه‌شده منطقه به‌عنوان کرت‌های اصلی و کود زیستی (B) به‌عنوان کرت‌های فرعی در چهار سطح شامل: عدم تلقیح (B0)، قارچ میکوریزا (B1)، باکتری محلول کننده فسفات (سودوموناس، B2) و ترکیب قارچ میکوریزا و باکتری حل کننده فسفات (B3). نتایج این بررسی نشان داد که کود فسفر تأثیر معنی‌داری بر تمامی ‌صفات به‌جز تعداد گره ریشه داشت. بیشترین و کمترین عملکرد دانه به ترتیب با مصرف 75 درصد کود سوپرفسفات تریپل 45/1354 کیلوگرم در هکتار به دست آمد که نسبت به شاهد (عدم مصرف کود فسفر) 73 درصد افزایش نشان داد. همچنین کود بیولوژیک تأثیر معنی‌داری بر کلیه صفات مورد ارزیابی به‌جز تعداد روز تا رسیدگی داشت بطوریکه بیشترین عملکرد دانه در تیمار تلقیح بذر با سودوموناس با میانگین 82/1238 کیلوگرم در هکتار به دست آمد. به‌طور کلی نتایج این بررسی نشان داد که منابع مختلف کودهای بیولوژیک می‌توانند نیاز به مصرف کود فسفر را کاهش دهند و از این طریق به افزایش عملکرد منجر گردند.