شبیهسازی اثرات تغییر اقلیم بر محصول جو آبی (Hordeum vulgare) در استانهای لرستان و همدان
نویسندگان
1 استادیار تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان
2 دانشجوی دکتری، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان
3 استاد گروه تولید و ژنتیک گیاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان
doi
10.22059/ijfcs.2023.354454.654977چکیده
مطالعه حاضر بهمنظور شبیهسازی اثرات تغییر اقلیم بر محصول جو آبی در استانهای لرستان و همدان انجام شد. بدینمنظور، نه منطقه (الیگودرز، بروجرد، خرمآباد، کوهدشت، پلدختر، همدان، ملایر، نهاوند و کبودرآهنگ) در سطح استانهای مذکور انتخاب شدند. برای شبیهسازی رشد و نمو محصول جو آبی از مدل APSIM-barley استفاده شد. ابتدا مدل APSIM-barley بااستفادهاز دو آزمایش مستقل مزرعهای، مورد ارزیابی قرار گرفت. آزمایش اول در شهرستان خرمآباد انجام شد که برای واسنجی مدل زراعی مورد استفاده قرار گرفت؛ درحالیکه آزمایش دوم در شهرستان همدان برای اعتبارسنجی مدل بهکار برده شد. اقلیم آینده بااستفادهاز روش AgMIP تحت دو سناریوی RCP4.5 و RCP8.5 برای دوره 2070-2040 شبیهسازی شد. نتایج اعتبارسنجی مدل نشان داد که مدل زراعی توانست عملکرد و بیوماس گیاه جو را با ریشه میانگین مربعات خطای نرمالشده بهترتیب بهمیزان 4/16 و 3/13 درصد شبیهسازی کند. همچنین نتایج نشان داد که عملکرد دانه جو بهطور میانگین در سراسر مناطق مورد بررسی تحت دو سناریوی RCP4.5 و RCP8.5 در دوره آینده بهترتیب 8/3 و 7/5 درصد کاهش خواهد یافت. بااینوجود در شهرستان پلدختر تحت سناریوهای RCP4.5 و RCP8.5 عملکرد دانه گیاه جو بهترتیب 3/1 و 8/4 درصد افزایش پیدا کرد. بر اساس این نتایج، باید راهکارهای سازگاری در آینده برای جلوگیری از کاهش عملکرد محصول جو آبی در استانهای مورد بررسی در نظر گرفته شود.