مدل تصمیم گیری برای انتخاب سیستم تدارک قراردادهای ساخت، مطالعه پروژه های صنعت آب ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه عمران، دانشکده هنر و معماری ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران غرب، تهران، ایران
2 کارشناس ارشد، دانشکده عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران
doi
10.22065/jsce.2023.383622.3027چکیده
سیستم های تدارک پروژه، به عنوان ساختار قرارداد و شکل گیری روابط عوامل پروژه، با تخصیص ریسک در بین عوامل پروژه چهارچوبی برای شکل گیری قراردادهای انواع مختلف پروژه ها را ایجاد مینماید. سیستم های تدارک تا حد زیادی می توانند اهداف زمانی، مالی و یا کیفی پروؤه را متاثر نموده و عموماً در 5 دسته امانی، متعارف، طرح و ساخت، عامل چهارم و مشارکت عمومی خصوصی (PPP) دستهبندی میشوند. هر یک از سیستم های تدارک مزیت ها و محدودیت های خاص خود را دارا هستند که انتخاب بین انها را وابسته به شرایط پروژه و انتظارات کارفرمائی می نماید. در این مقاله یک رویکرد جدید مبتنی بر تخصیص ریسکهای قراردادی ارائه شده است که به کمک آن کارفرما میتواند سیستم تدارک پروژه را بسته به سطح ریسک قابل پذیرش توسط کارفرما انتخاب نماید. برای این منظور با مطالعه سوابق تخصیص ریسک در 26 پروژه حوزه آب در کشور، 14 عنوان ریسک اصلی که مبنای تصمی گیری برای مدل تدارک پروژه است معرفی گردیده است. تصمیم گیرنده بر اساس ظرفیت سازمانی خود در پذیرش سطح مشخصی از ریسک های 14 گانه می تواند اقدام به انتخاب سیستم تدارک متناسب برای پروژه نماید. بر مبنای این رویکرد، یک مدل تصمیمگیری چند هدفه توسعه یافته است که با دریافت مشخصات ریسک پروژه، به صورت کمی ساختار بهینه را پیشنهاد داده و سطح مخاطراتی را که در انتظار او است (به شکل افزایش در قیمت تمام شده پروژه) را مشخص می سازد. ابزار تحلیل حساسیت این مدل همچنین به کارفرما راهنمایی می نماید که در صورت بکارگیری یک مدل قراردادی مشخص، کارفرما می بایست کدام ابزارهای قراردادی یا ظرفیت های مدیریتی را فراهم سازد.
