نقد تصویر خدا در انجمنهای دوازده قدمی
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه معارف اسلامی و دانش آموخته سطح سه، حوزه علمیه قم، قم، ایران
2 دکتری، مدیریت و قرآن و مدیر امور اساتید معارف، دانشگاه آزاد اسلامی مرکز، تهران، ایران
doi
10.22059/jpht.2021.311568.1005784چکیده
انجمنهای دوازده قدمی گمنام یکی از شاخههای معنویتهای درمانگرا محسوب میشوند که بر پایه اصول اخلاقی و روحانی به جذب و درمان مبتلایان به اعتیاد رفتاری یا مصرفی میپردازند. هدف از تحقیق، ارزیابی انتقادی مدل خداباوری در این انجمن هاست؛ نحوه تصویر خدا، محوریترین مبنای فکری مکاتب عرفانی قلمداد میشود. پژوهش حاضر با روش توصیفی – انتقادی، کوشیده تا ضمن تبیین علمی شاخصههای خداباوری از دیدگاه انجمن، به بیان نارسائی تصویر خدا در انجمن بپردازد و آن را با نگاه توحیدی اسلام به خدا، مقایسه کرده و میزان همسویی آن را با معارف اسلامی مورد کاوش قرار دهد. سپس به آسیبشناسی و بررسی پیامدهای فکری و رفتاریِ پذیرش این نوع از خداباوری پرداخته و اهداف ضمنی انجمن را شناسایی و نمایان ساخته است. یافتههای این تحقیق حاکی از آن است که تصویر انجمن از خداوند، سه شاخصه اصلی دارد، مفهومی فروکاهیده به خدای مبهم، محدود، ناتوان و آسیب زننده به باور و رفتار فرد است و با خدای ازلی و ابدی اسلامی تطبیق ندارد.