تهیه و ارزیابی هیبریدهای تست کراس مقاوم به ریزومانیا و نماتد مولد سیست بر پایه سینگل-کراسهای جدید در چغندر قند
نویسندگان
1 استادیار، بخش تحقیقات چغندرقند مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایران
2 استادیار، بخش تحقیقات چغندرقند مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایران
3 مربی، بخش تحقیقات چغندرقند مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان البرز سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
4 استادیار بخش تحقیقات چغندرقند مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران
5 بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی همدان، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران
6 دانشیار، بخش تحقیقات چغندرقند مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران
doi
10.22059/ijfcs.2023.358007.654998چکیده
با هدف تهیه و ارزیابی دورگهای تست کراس مقاوم به ریزومانیا و نماتد مولد سیست بر پایه سینگلکراسهای جدید بذر تولیدی 48 هیبرید تستکراس در سال 1400 در قالب طرح آگمنت بههمراه ارقام شاهد مقاوم داخلی و خارجی در شش منطقه کرج، مشهد، شیراز، کرمانشاه، میاندوآب، و همدان ارزیابی شدند. نتایج مقایسه میانگین ژنوتیپها نشان داد رقم BTS2015N بهترتیب با میانگین 97/133، 45/114، 14/77، 80/102، 08/97 و 91/104 تن در هکتار بالاترین عملکرد ریشه را در محیطهای کرج، مشهد، شیراز، کرمانشاه، همدان، و مجموع شش مکان بهخود اختصاص داد. رقم Wawilow نیز بهترتیب با میانگین 61/17، 31/18، 06/24، 57/19 و 62/18 درصد بالاترین عیار قند را در محیطهای کرج، مشهد، شیراز و کرمانشاه و مجموع شش مکان بهخود اختصاص داد. در مجموع شش مکان بین هیبریدهای 39، 40، 31 و 35 از نظر عملکرد ریشه و هیبریدهای 24 و 47 از لحاظ عیار قند با رقم شاهد خارجی BTS2015N اختلاف معنیداری مشاهده نشد. در این مطالعه هیبریدهای جدید 40، 38، 23، ارقام Nika و Bifort بهترتیب با 062/0، 117/0، 154/0، 245/0 و 256/0 کمترین مقادیر شاخص پایداری امی (ASV) را بهخود اختصاص داده و ژنوتیپهای پایدار از نظر عملکرد ریشه محسوب شدند. همچنین بر اساس نتایج روش GGE بایپلات هیبریدهای جدید شماره 13، 24، 32، 23 بالاترین پایداری عمومی را بهخود اختصاص دادند. همچنین رقم BTS2015N برای محیطهای کرج، کرمانشاه، شیراز و همدان و رقم Annamira KWS برای محیط میاندوآب سازگاری خصوصی بالایی نشان دادند.