ارزیابی لاین‌های پیشرفته جو (Hordeum vulgare L) از لحاظ مقاومت به بیماری سفیدک پودری در شرایط مزرعه و گلخانه

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گنبد، ایران

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان. رشت. ایران.

4 پژوهشگر بخش تحقیقات علوم زراعی- باغی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی-

5 گروه گیاهپزشکی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان. رشت. ایران

doi
10.22059/ijfcs.2022.350663.654954
چکیده

جو (Hordeum vulgare L.) از جمله غلاتی است که به طور گسترده کشت می­شود و عوامل بیماریزای متعددی بر میزان و کیفیت عملکرد دانه آن تأثیر می­گذارند. عامل بیماریزای قارچی Blumeria graminis f. sp. hordei (Bgh)  باعث ایجاد سفیدک پودری جو می­شود که یک بیماری شایع برگی است و شناسایی ژنوتیپ­های مقاوم به این بیماری، یکی از اهداف برنامه­های به­نژادی جو است. پژوهش حاضر، به منظور بررسی مقاومت 104 ژنوتیپ جو (شامل 99 لاین پیشرفته جو به­همراه پنج رقم شاهد) نسبت به بیماری سفیدک پودری در شرایط مزرعه در دو تاریخ کاشت و گلخانه انجام شد. صفات ارزیابی­شده شامل صفات شدت آلودگی، تیپ آلودگی، و سطح زیر منحنی پیشرفت بیماری (AUDPC) بودند. نتایج تجزیه واریانس داده­ها نشان داد که بین ژنوتیپ­های آزمایشی از لحاظ تمامی صفات اندازه­گیری­شده در سطح احتمال 01/0 اختلاف معنی­دار وجود داشت. با در­نظر­گرفتن ارزیابی ژنوتیپ­ها از لحاظ شدت آلودگی در مزرعه در دو تاریخ کاشت و همچنین نتایج تجزیه خوشه­ای ژنوتیپ­ها بر اساس صفات مختلف بررسی­شده در گلخانه، در مجموع تعداد 15و 19 ژنوتیپ به­ترتیب به­عنوان مقاوم­ترین و حساس­ترین ژنوتیپ­ها به این بیماری شناسایی شدند. ژنوتیپ­های مقاوم شناسایی­شده می­توانند در معرفی به مناطق مستعد بیماری و همچنین در تشکیل جمعیت­های به­نژادی و به­عنوان منابع مهم واجد ژن­های کاندید مقاومت به این بیماری، مورد بهره­برداری قرار گیرند.