تحلیل نقش اقتصاد زیرزمینی در رفاه اقتصادی
نویسندگان
1 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
2 کارشناس ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
3 کارشناس ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
4 کارشناس ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
doi
10.22126/pse.2023.8356.1011چکیده
افزایش رفاه بشری بهعنوان یکی از اولویتهای توسعۀ اقتصادی مستلزم شناسایی درآمدهای بالقوۀ دولت است. با توجه به چنین ضرورتی، هدف پژوهش حاضر بررسی نقش اقتصاد زیرزمینی بر رفاه اقتصادی در ایران در بازۀ زمانی ۱۳۵۵ تا ۱۴۰۰ است. بدین منظور، حجم اقتصاد زیرزمینی با روش میمیک و الگوی پژوهش با روش خودرگرسیونی با وقفههای توزیعی برآورد شد. برآورد حجم اقتصاد زیرزمینی نشان میدهد که طی ۴۶ سال موردبررسی، میانگین اندازۀ نسبی حجم اقتصاد زیرزمینی برابر با ۷/۱۵ درصد است. همچنین از شاخص ترکیبی رفاه در این پژوهش استفاده شده که دارای میانگین ۹/ ۱۲۵ در دورۀ زمانی پژوهش است. یافتههای حاصل از برآورد الگو حاکی از آن است که در بلندمدت اقتصاد زیرزمینی، تورم و رشد نرخ ارز (دلار) بازار آزاد تأثیری معکوس بر رفاه اقتصادی دارند. اندازۀ دولت نیز بهطور U شکل معکوس بر رفاه اقتصادی اثرگذر است؛ بهنحوی که اندازۀ بهینۀ دولت در اثرگذاری بر رفاه اقتصادی ۸/۱۴ درصد است و بالاتر از آن به کاهش رفاه اقتصادی منجر میشود.
