شبیه‏ سازی عددی امواج بادپناه در تنگه‌هرمز با استفاده از مدل Delft3D

نویسندگان

1 پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jesphys.2024.363402.1007548
چکیده

امواج درونی نقش اساسی در وضعیت هیدرولوژیکی و انرژی اقیانوس‌ها دارد یکی از انواع امواج درونی امواج بادپناه است که در اثر عبور جریان‏های زیرسطحی یا جزرومدی بر روی توپوگرافی بستر دریا به وجود می‏آیند و یکی از عوامل جابه‌جایی لایه‏های همچگالی در زیر آب است. این موضوع باعث تغییر میزان مواد مغذی دریا و چگالی دریا خواهد شد. به‌همین دلیل شناخت امواج بادپناه در صنایع ماهی‏گیری و نظامی از اهمیت بالایی برخوردار است.در این مقاله با استفاده از ماژول جریان مدل سه‌بعدی Delft3D به‌صورت هیدرواستاتیک و غیرهیدرواستاتیک در تنگه‌هرمز که به‌دلیل داشتن کم‏عمقی‏های فراوان مستعد تشکیل موج بادپناه می‌باشد شبیه‏سازی امواج بادپناه انجام شده است و با استفاده از تصویر ماهواره‏ای SAR، داده میدانی و مطالعات پیشین اعتبارسنجی صورت گرفت. نتایج وجود امواج بادپناه در تنگه‌هرمز را نشان می‎دهند. هر دو مدل هیدرواستاتیک و غیرهیدرواستاتیک توانسته‏اند جهت انتشار و تولید امواج درونی را با تقریب مکانی قابل‌قبول شبیه‏سازی کنند، با این تفاوت که مدل غیرهیدرواستاتیک دارای مقادیر سرعت جریان بزرگ‌تری می‏باشد، هرچند که نتایج هر دو مدل در دامنه 4/0- تا 4/0+ cm/s می‏باشد. با این‌حال می‌توان گفت حالت هیدرواستاتیک اغتشاش‏های بیشتری را نشان می‏دهد و به‌دلیل استفاده از مختصات قائم سیگما، لایه ترموکلاین را با دقت بالاتری شبیه‏سازی می‏کند.