اولویت‌بندی عوامل مؤثر در تصادفات راه‌های روستایی استان گیلان مبتنی بر تحلیل عاملی اکتشافی و مدل رگرسیون لجستیک

نویسندگان

1 دانشگاه علم و صنعت ایران

2 گروه راه و ترابری، دانشکده عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 گروه راه و ترابری، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران

doi
10.22119/jte.2021.243667.2479
چکیده

امروزه درک عوامل مؤثر در تصادفات خصوصاً در راه­های روستایی امری ضروری است. در این مطالعه به‌منظور تعیین مؤثرترین عامل بروز تصادفات، تحلیل و مدل‌سازی عوامل مؤثر در راه­های روستایی استان گیلان در سال­های 1392 تا 1397 انجام شده است. ابتدا از تحلیل فراوانی برای ارزیابی متغیرها و فراوانی آن‌ها استفاده شد. سپس از آزمون فریدمن برای اولویت‌بندی عوامل و از تحلیل عاملی اکتشافی برای تعیین مؤثرترین عامل در بروز تصادفات وسایل نقلیه استفاده شد. درنهایت برای پیش‌بینی احتمال وقوع تصادفات از مدل رگرسیون لجستیک چندگانه استفاده شد. بر اساس نتایج آزمون فریدمن، وضع آب­و­هوا، شرایط سطح راه و نوع تصادف وسیله نقلیه به ترتیب عامل‌های اول تا سوم مؤثر در تصادفات شناسایی شدند. تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد که پنج عامل به‌عنوان اصلی­ترین عوامل در تصادفات نقش دارند که متغیرهای وضع آب­وهوا و شرایط سطح راه تحت عنوان عامل محیطی به‌عنوان اولین عامل مؤثر در تصادفات شناخته شدند. هم­چنین مدل رگرسیون لجستیک چندگانه با داشتن دقت بیشتر در پیش­بینی شدت تصادفات (7/84 درصد) نشان داد که هوای ابری، سطح راه خشک و سطح راه خیس به ترتیب بیشترین تأثیر را در رخداد تصادفات داشتند. نتایج مربوط به تحلیل حساسیت تصادفات نیز نشان داده است که رگرسیون لجستیک (با مساحت زیر نمودار 932/0) نسبت به تحلیل عاملی (با مساحت زیر نمودار 849/0) دقت بسیار بالاتری داشته که این قدرت بالای این مدل را در پیش‌بینی و ارزیابی شدت تصادفات نشان می­دهد.