تاثیر پویا شدن ذخایر میانگره‌های ساقه بر سرعت رشد خطی دانه در ارقام گندم

نویسندگان

1 دانشگاه محقق اردبیلی

doi
10.22059/ijfcs.2021.324672.654831
چکیده

هدف تحقیق حاضر مطالعه مقدار تجمع مواد فتوسنتزی و انتقال مجدد آن در میانگره‌های مختلف ساقه و تاثیر آن بر سرعت رشد خطی دانه در ارقام مختلف گندم بود. تعداد 18 رقم گندم در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مغان در شرایط فاریاب در سال زراعی 94-1393 مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بیشترین تجمع مواد فتوسنتزی با میانگین 778 میلی‌گرم در میانگره‌های زیرین اتفاق افتاد. همچنین میانگره ماقبل‌آخر و دم‌گل‌آذین با میانگین 462 و 423 میلی‌گرم در رتبه‌های بعدی بودند. روند مشابهی در خصوص انتقال مجدد مواد ذخیره شده مشاهده گردید. میانگین انتقال مجدد در میانگره‌های زیرین، میانگره ماقبل‌آخر و دم‌گل‌آذین به ترتیب 360، 201 و 137 میلی-گرم بود. در بین ارقام مورد مطالعه، الوند و نیک‌نژاد پتانسیل بالایی از ذخیره‌سازی و انتقال مجدد از میانگره‌های ساقه نشان دادند. سرعت رشد خطی دانه از 44 (رقم سرداری) تا 130 (رقم کراس البرز) میلی‌گرم در سنبله در روز متغیر بود. ارتباط مشخصی بین انتقال مجدد از میانگره‌های مختلف ساقه با عملکرد دانه ساقه اصلی و یا وزن صد دانه دیده نشد. در مقابل همبستگی انتقال مجدد مواد فتوسنتزی از ساقه و سرعت رشد خطی دانه مثبت و معنی‌دار بود که نشان‌دهنده تاثیر انتقال مجدد در شکل‌گیری دانه می‌باشد.