اثر منابع مختلف کود بر رشد، عملکرد علوفه و شاخص های سودمندی کشت مخلوط کاسنی-یونجه یکساله

نویسندگان

1 دانش آموخته گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه دولتی شهرکرد، شهرکرد ، ایران

2 استادیار، گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.

3 استاد گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد

4 استادیارگروه فارماکوگنوزی و داروسازی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج، ایران

5 استاد پژوهش، بخش تحقیقات مرتع موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموش و ترویج کشاورزی ایران

doi
10.22059/ijfcs.2021.320955.654816
چکیده

به‌منظور بررسی اثر منابع مختلف کود و ترکیب­های مختلف کشت مخلوط بر خصوصیات اگرومورفولوژیکی و عملکرد علوفه کاسنی (Cichorium intybus L.) و یونجه یکساله (Medicago scutellata)، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بهبهان به اجرا درآمد. فاکتور اول شامل نوع نهاده تغذیه­ای در سه سطح کود شیمیایی (اوره + سوپرفسفات تریپل)، کود آلی (ورمی­کمپوست) و کود تلفیقی (کود زیستی نیتروکسین + فسفات بارور2+ 50% کود شیمیایی) و فاکتور دوم، ترکیب­های مختلف کشت در پنج سطح شامل کشت خالص کاسنی، کشت خالص یونجه اسکوتالاتا، یک ردیف کاسنی: یک ردیف یونجه، یک ردیف کاسنی: دو ردیف یونجه و دو ردیف کاسنی: یک ردیف یونجه بودند. ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعی، تعداد برگ در بوته، شاخص کلروفیل، شاخص سطح برگ، عملکرد خشک علوفه و شاخص­های ارزیابی کشت مخلوط شامل نسبت برابری زمین (LER)، کاهش یا افزایش عملکرد واقعی (AYL) و شاخص سودمندی (IA) کشت مخلوط، صفات مورد مطالعه بودند. نتایج آزمایش نشان داد که تیمارهای مختلف بر صفات مورد مطالعه گیاهان تاثیر معنی­داری داشت. بیشترین عملکرد علوفه خشک کاسنی و یونجه (به ترتیب چهار و 6/4 تن در هکتار) در تیمار تک­کشتی و منبع کود شیمیایی حاصل شد که با تک­کشتی و منابع کودی ورمی­کمپوست و تلفیقی اختلاف معنی­داری نداشت. با توجه به مجموع عملکرد دو گیاه در کشت مخلوط و شاخص­های ارزیابی کشت مخلوط در این آزمایش، نسبت­های مخلوط جایگزینی­کاسنی: یونجه با منابع کودی ورمی­کمپوست و کود تلفیقی با نسبت برابری زمین بالاتر از یک و سودمندی نسبی مثبت، نشان‌دهنده برتری و موفقیت کشت مخلوط در مقایسه با  تک­کشتی این محصولات می‎باشد.