فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به­ منظور بررسی واکنش­های مورفولوژیک و بیوشیمیایی گیاه سویا (Glysin max L.) به تنش خشکی در کشت دوم، آزمایشی در مرکز تحقیقات کشاورزی لرستان در تابستان سال­های 1396 و 1397 در دو محیط نرمال و تنش خشکی اجرا شد و در هر محیط، 19 ژنوتیپ سویا در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار بررسی شد. نتایج نشان داد که کلیه صفات ب­جز درجه حرارت برگ در اثر تنش خشکی کاهش یافتند. مقایسۀ میانگین نشان داد که بیشترین درجه حرارت برگ از ژنوتیپ شماره نه در محیط تنش و کمترین آن از ژنوتیپ­ های شماره چهار و 15 در محیط نرمال (به­ترتیب 5/27 و 2/13 درجه سانتی­گراد) به‌دست آمد. بیشترین و کمترین عملکرد دانه در محیط نرمال در ژنوتیپ­ های شماره هفت و 19 (به­ ترتیب 4894 و 2120 کیلوگرم در هکتار) و در محیط تنش در ژنوتیپ­ های شماره نه و 19 (به­ ترتیب 2873 و 275 کیلوگرم در هکتار) مشاهده شد. نتایج خصوصیات بیوشیمیایی اندام هوایی نشان داد که میزان قندهای محلول غیر ساختاری و پرولین با اعمال تنش افزایش یافت و به­ترتیب از 87/1 و 0028/0 در محیط نرمال به 77/3 و 0054/0 میلی­گرم بر گرم وزن تازه در محیط تنش افزایش یافت. در میان ژنوتیپ­ ها، بیشترین میزان پرولین اندام هوائی از ژنوتیپ شماره چهار و کمترین آن از ژنوتیپ شماره یک (به ­ترتیب 043/0 و 0377/0 میلی­گرم بر گرم وزن تازه) به‌دست آمد. در مجموع و براساس میزان تولید دانه، ژنوتیپ شماره هفت برای شرایط نرمال و ژنوتیپ شماره نه برای شرایط تنش در شرایط اقلیمی معتدل مانند خرم­آباد قابل توصیه است.