روندیابی بارش در ایران بر اساس داده‌‌های MERRA2

نویسندگان

1 گروه علوم جغرافیایی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

2 گروه علوم غیرزیستی جوی و اقیانوسی، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

3 گروه علوم جغرافیایی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

doi
10.22059/jesphys.2023.350125.1007465
چکیده

تغییر اقلیم با تأثیرگذاری بر بخش‌های مختلف سیستم اقلیم موجب تغییرات بارندگی نیز شده است. در این تحقیق به بررسی تغییرات بارش در ایران بر اساس داده‌های بازکاوی MERRA2 طی سال‌های ۲۰۲۰-۱۹۹۰ بر اساس هفت شاخص (میزان بارش کل سالانه، تعداد روز‌‌های بارانی، تعداد روز‌های با بارش ۱۰ میلی‌متر و بالاتر، حداکثر بارش روزانه، شدت بارش روزانه، بیشترین تعداد روزهای خشک متوالی و بیشترین تعداد روزهای تر متوالی) پرداخته شده است. همبستگی داده‌های MERRA2 با داده‌های مشاهداتی برای کل کشور به‌ویژه برای شمال، شمال‌غرب و غرب در سطح قابل‌قبولی بوده است. برای آشکارسازی روندهای موجود درشاخص‌ها از آزمون ناپارامتریک من-کندال استفاده شد. نتایج حاصل از تحقیق نشان‌دهنده روند کاهشی سه شاخص بارشی شامل میزان بارش کل سالانه، تعداد روزهای بارانی، تعداد روزهای با بارش ۱۰ میلی‌متر و بالاتر در مناطق غرب و شمال‌غرب می‌باشد. در مناطق شمال‌شرق روند تغییرات بارش افزایشی و به سمت بارش‌های حدی است که این موارد در استان‌‌های خراسان رضوی، سمنان و گلستان نشان داده‌ شده است. تعداد روز‌های با بارش ۱۰ میلی‌متر و بالاتر نیز عمدتاً در جنوب و جنوب‌شرق کشور روند افزایشی معنی‌دار نشان داده است. در مجموع داده‌های MERRA2 کم برآوردی را برای مناطق بیشینه بارش مانند شمال کشور و بیش برآوردی را برای مناطق کم بارش‌تر و خشک نشان داده است.