فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله مفهوم عمودُ الشعر را به­‌مثابه نظریه‌ای در نقد ادبی و بلاغت عربی به مطالعه می‌گیرد. این نام‌گذاری استعاری، شعر را چونان ستون برای ادب و فرهنگ می‌شمارد. بسیاری از محققان ادبیات عرب، عمود الشعر و فصاحت را نظریۀ ادبی می‌دانند. مقاله به این پرسش پاسخ می­‌دهد که آیا عمود الشعر اوصاف و کارکردهای یک نظریۀ ادبی را دارد؟ خاستگاه فکری و فرهنگی آن چه بود؟ و چه تأثیری در تاریخ زبان و ادبیات عرب بر جای گذاشت؟ و چه نسبتی با فصاحت دارد؟ مقاله برای سنجش مسئلۀ عمود الشعر، شش معیار ارزیابی یک نظریه را به کار بسته و با استناد به شواهد تاریخی میزان اعتبار و توفیق آن را بررسی می‌کند. به باور نگارنده، نظریۀ فصاحت در زبان فارسی همتای نظریۀ عمود الشعر است و این دو بر آمده از دل یکدیگرند؛ چراکه هر دو موضوع و رویکرد و نقش مشابهی در زبان عربی و فارسی داشته‌اند.