بررسی آثار عوامل موثر بر شکاف تولید در اقتصاد ایران
نویسندگان
1 استاد اقتصاد دانشگاه شهید باهنر کرمان
2 استادیار اقتصاد دانشگاه شهید باهنر کرمان
3 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه شهید باهنر کرمان
4 دانشیار اقتصاد دانشگاه شهید باهنر کرمان
doi
چکیده
با توجه به جایگاه تولید در اقتصاد، نوسانات آن بر بخشها و عاملان اقتصادی تاثیر بسزایی داشته، از این رو شناخت علل ایجاد ادوار تجاری از اهمیت بالایی برخوردار است. لذا در پژوهش حاضر به استخراج ادوار تجاری و بررسی نحوه و اندازه تاثیر چرخههای متغیرهای تقاضای کل در ایجاد ادوار تجاری در اقتصاد ایران برای دوره 1393-1338 پرداخته شده است. در این راستا ابتدا با فیلتر هودریک-پرسکات و سپس مدل مارکوف-سوئیچینگ به استخراج و بررسی ادورا تجاری پرداخته شده که نتایج حاکی از عدم تقارن در چرخههای تولید در ایران داشته، نتایج احتمالات رژیمهای رونق و رکود نیز نشان از آن دارد که چرخههای رکود نسبت به چرخههای رونق هرچند با شدت کم، از احتمال بالاتر برخوردار بوده و در دوره طولانیتر اتفاق افتادهاند. در ادامه با استفاده از شاخصهای مورد نظر و استفاده از آزمون علیت هیسائو به بررسی رابطه چرخه متغیرهای طرف تقاضا و ادوار تجاری پرداخته شده است. نتایج نشانگر آن است که سه متغیر مصرف، سرمایهگذاری و مخارج دولت، همگی متغیرهایی همزمان و هم جهت با ادوار تجاری بوده و رابطه علیت هر سه متغیر با ادوار تجاری دو طرفه بوده است. اما تراز تجاری متغیری موخر و خلاف جهت ادوار تجاری بوده و علیت تنها از سمت تراز تجاری به سوی ادوار تجاری وجود دارد.