بررسی اثرات کود اوره و مرغی بر رشد، عملکرد و کارایی زراعی مصرف نیتروژن در سیب‌زمینی در دو منطقه لرستان

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

2 دانشیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشگاه رازی، کرمانشاه.

3 دانش آموخته دکتری ، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

4 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه لرستان

doi
10.22059/ijfcs.2020.299104.654698
چکیده

افزایش تولید جهانی غذا، با افزایش مصرف کود نیتروژن و در پی آن با مخاطراتی چون تجمع نیترات، آلودگی منابع آب و انتشار گازهای گلخانه‌ای همراه بوده است. به نظر می‌رسد که کود مرغی به خاطر سرعت مطلوب در معدنی‌ شدن و غنی بودن ازنظر نیتروژن، جایگزین مناسبی برای کودهای نیتروژنی در کشت و کار سیب‌زمینی باشد. به همین منظور، دو آزمایش در قالب بلوک‌های تصادفی با 11 تیمار (شامل تأمین نیتروژن از منبع کودی اوره و کود مرغی به همراه شاهد) در سه تکرار در سال زراعی 95-94 در دو منطقه ازنا و خرم‌آباد روی سیب‌زمینی رقم بانبا اجرا شد. بر اساس نتایج آزمایش، میانگین عملکرد غده در منطقه خرم‌آباد (7/43 تن در هکتار) به‌طور معنی‌داری بیشتر از منطقه ازنا (9/38 تن در هکتار) بود. این اختلاف را می‌توان به تفاوت دوره رشد در دو منطقه خرم‌آباد و ازنا (به ترتیب 114 و 147 روز) نسبت داد. گرچه در هر دو منطقه، بیشترین عملکرد غده با مصرف 700 کیلوگرم اوره در هکتار به دست آمد، ولی با کاربرد 10 تن کود مرغی در هکتار نیز عملکردهایی نزدیک به مصرف کود شیمیایی به‌ویژه در منطقه ازنا به دست آمد. هرچند بر اساس نتایج این آزمایش، کارایی زراعی مصرف نیتروژن در کود اوره، بیشتر از کود مرغی بود، اما با توجه به وجود اختلاف اندک در عملکردهای به‌دست‌آمده در بین دو نوع منبع نیتروژن، می‌توان دریافت که جایگزینی کودهای شیمیایی با کودهای آلی به‌منظور دستیابی به امنیت غذایی و یک زنجیره غذایی کارآمد و پایدار، منطقی است.