اثر محلول‌پاشی اسیدآبسیزیک و ملاتونین برخصوصیات مرفولوژیک و اجزای عملکرد گیاه سالیکورنیا (Salicornia europaea L.) تحت شرایط تنش شوری

نویسندگان

1 دانشجوی زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 عضو هیئت علمی گروه بیوتکنولوژی و اصلاح نباتات دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 دانشیار گروه علوم زیستی دانشگاه شیراز

4 استادیار مرکز تحقیقات علوم کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان

5 دانشیار گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی دانشکده تولید گیاهی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

6 استادیار، گروه باغبانی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

7 دانشیار گروه علوم سلولی مولکولی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه خوارزمی، تهران

doi
10.22059/ijfcs.2020.299512.654703
چکیده

گیاه سالیکورنیا از این نظر حائز اهمیت است که به‌عنوان یک گیاه شورزیست، قابلیت کشت در نواحی شور و آبیاری با آ­ب­های نامتعارف و خیلی شور را دارا می­باشد. به‌منظور بررسی اثر کاربرد فیتوهورمون­ها برای تعدیل شوری بر صفات رویشی و فیزیولوژیکی گیاه سالیکورنیا (Salicornia europaea L.)، آزمایشی در سال 1398 در گلخانه‌ای واقع در شهرستان گرگان انجام شد. آزمایش به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار انجام شد. عامل اول، سطوح مختلف شوری (صفر، 400 و 600 میلی­مولار) و عامل دوم تیمار هورمون­ (عدم مصرف هورمون، اسیدآبسیزیک 50 میکرومولار، ملاتونین 50 میکرومولار و اثر توام هردو هورمون) به صورت محلول‌پاشی روی اندام هوایی بود. نتایج نشان داد که اثر متقابل تنش شوری و هورمون بر صفات ارتفاع اندام هوایی، تعداد شاخه فرعی، وزن تر ساقه و ریشه، وزن دانه و وزن خشک سنبله و کل اندام هوایی گیاه سالیکورنیا در سطح یک درصد (P<0.01) و ارتفاع و نشت یونی (LE) اندام هوایی در سطح پنج درصد (P<0.05) معنی‌دار شد. بیشترین مقدار خصوصیات عملکردی وزن دانه و وزن خشک سنبله و کل اندام هوایی، به‌ترتیب با 110 (1/1 برابر)، 195 (5/19برابر) و 245 (5/24برابر) درصد افزایش نسبت به شاهد، در تیمار شوری 400 میلی­مولار و محلول­پاشی توام اسیدآبسیزیک و ملاتونین بدست آمد. در بررسی ضرایب همبستگی، صفت وزن تر ساقه با صفات وزن خشک کل اندام هوایی و وزن تر ریشه در سطح یک درصد (P<0.01) و صفات تعداد شاخه فرعی، وزن خشک سنبله و وزن دانه در سطح پنچ درصد (P<0.05) و صفت وزن تر ریشه با صفات تعداد شاخه فرعی، وزن خشک سنبله، وزن دانه و وزن خشک کل اندام هوایی در سطح پنج درصد (P<0.05) همبستگی مثبت و معنی­دار داشتند. محلول­پاشی توام اسیدآبسیزیک و ملاتونین می­تواند به گیاه در تحمل بیشتر تنش شوری و افزایش خصوصیات عملکردی (به‌خصوص ملاتونین در اجزای عملکرد گیاه) کمک شایانی کند.