بررسی اثرات 24-اپیبراسینواستروئید بر برخی از خصوصیات گیاه شنبلیله (Trigonella foenum-graecum L.) تحت شرایط تنش دمای بالا
نویسندگان
1 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
2 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
3 دکتری، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
4 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود،
5 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود.
doi
10.22059/ijfcs.2020.302070.654719چکیده
هدف از این مطالعه، بررسی تأثیر 24-اپیبراسینواستروئید بر برخی خصوصیات فیزیولوژیک شنبلیله تحت تنش دمای بالا بود. تیمارهای این آزمایش شامل سطوح مختلف 24-اپیبراسینواستروئید (صفر، دو، پنج و 10 ppm)، بازههای زمانی شش و 24 ساعت (پس از اعمال تنش دمایی و یا کاربرد 24-اپیبراسینواستروئید) و شرایط دمایی (23 درجه سانتیگراد و تنش دمای 42 درجه سانتیگراد) بودند. نتایج این پژوهش نشان داد که تنش دمای بالا، منجر به کاهش محتوای کلروفیلa ، b و کلروفیل کل، کاروتنوئید و افزایش محتوای مالوندیآلدهید و درصد نشت الکترولیت شد و کاربرد 24-اپیبراسینواستروئید در طول تنش بهصورت قابل توجهی مانع از کاهش محتوی رنگیزه و افزایش نشت الکترولیت شد. کاربرد سطوح مختلف 24-اپیبراسینواستروئید در دماهای بالا، محتوای مالوندیآلدهید را کاهش و تحمل شنبلیله را افزایش داد که این افزایش تحمل به دلیل کاهش پراکسیداسیون اسید غیرچرب بود. فعالیت آنزیمهای کاتالاز، گایاکول پراکسیداز و آسکوربات پراکسیداز در شرایط تنش افزایش یافت و سطوح مختلف 24-اپیبراسینواستروئید منجر به افزایش بیشتر فعالیت این آنزیمها تحت شرایط تنش شد. در این پژوهش 24-اپیبراسینواستروئید باعث تحریک سیستم دفاعی گیاه (تحریک بیان ژنهای دخیل در سازوکارهای دفاعی) و در نتیجه افزایش فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدان (آسکوربات پراکسیداز، کاتالاز و گایاکول پراکسیداز) شد. در مجموع نتایج این تحقیق نشان داد که 24-اپیبراسینواستروئید، فعالیت ژنهای دخیل در فتوسنتز و ژنهای درگیر در سیستم دفاع آنتیاکسیدانی گیاه شنبلیله را تحریک میکند و با کاهش تنش اکسیداتیو، تحمل شنبلیه را نسبت به تنش دمایی بالا افزایش میدهد.