مدل رهبری دین‌مدار برای مدارس متوسطه ایران

نویسندگان

1 دکتری تخصصی مدیریت آموزشی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه اصفهان، ایران.

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه اصفهان، ایران.

3 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه اصفهان، ایران.

doi
چکیده

عوامل بسیاری بر ارتقای کیفیت نظام آموزشی و بهبود فرایند یاددهی و یادگیری تأثیر دارد، از جمله رهبری آموزشی که جریان تعلیم و تربیت را تسهیل و تسریع می‌نماید. در این میان، رویکرد دینی رهبران آموزشی و بهره‌گیری از معارف اسلامی در مدیریت مدرسه می‌تواند نقش ممتاز و برجسته آنان را دوچندان نماید. هدف پژوهش حاضر، تدوین مدل رهبری دین‌مدار برای مدارس متوسطه ایران بوده است. این پژوهش از لحاظ هدف، توسعه‌ای بوده و رویکردی کیفی داشته است. داده‌های پژوهش از طریق مصاحبه با 15 نفر از خبرگان، جمع‌آوری شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها و طراحی مدل با استفاده از روش داده بنیاد و در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام پذیرفت. متغیرهای علّی پژوهش در سه بخش عوامل فردی، سازمانی و حاکمیتی مشخص شدند. همچنین عوامل سازمانی، شامل مهارت‌های رهبران اثربخش و ویژگی‌های رهبران اثربخش به‌عنوان متغیرهای زمینه‌ای شناسایی شدند و ماهیت تعلیم و تربیت، عوامل حقوقی ـ قانونی، عوامل تکنولوژیکی، عوامل اقتصادی، عوامل سیاسی، عوامل محیطی و عوامل اجتماعی ـ فرهنگی نیز به‌عنوان متغیرهای مداخله‌گر تعیین گردید و راهبردهای رهبری دین‌مدار در دو بخش راهبردهای حاکمیتی و سازمانی تعریف شد. نتایج پژوهش نشان داد که رهبری دین‌مدار، پیامدهایی همچون افزایش اثربخشی در انجام مسؤولیت‌ها، به‌روزآوری مدارس، تکریم ذینفعان، کمک به پیشرفت همه‌جانبه افراد و مدیریت اثربخش روابط با افراد را به همراه خواهد داشت.