تحلیل سرمایههای معیشت در زمینه مدیریت مراتع(مورد مطالعه: مرتع قلنگان تحت بهره برداری گله داران شهرکرد)
نویسندگان
1 دانشیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
2 کارشناسی ارشد گروه علوم جنگل، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
3 کارشناسی ارشد گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
4 دانشیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
doi
10.22034/jsnap.2023.152205چکیده
مقدمه: چارچوب معیشت پایدار بر یک رویکرد مردم محور بر مبنای پنج مؤلفه کلیدی استوار است. این مؤلفههای کلیدی شامل داراییهای معیشت، ساختارها، فرایندها و نهادها، زمینه آسیبپذیری، راهبردهای معیشتی و خروجی نهایی میباشند. داراییها یا سرمایههای معیشتی شامل سرمایههای طبیعی، انسانی، اجتماعی، مالی و فیزیکی میباشند. هدف پژوهش: با تأکید براینکه برای تحقق معیشت پایدار «هیچ دارایی منحصری به خودی خود کافی نیست»، این مطالعه در نظر دارد مؤلفه های پنجگانه یا پنتاگون های سرمایه های معیشت را در مرتع قلنگان از توابع شهرستان شهرکرد در استان چهارمحال و بختیاری را مورد بررسی قرار دهد.روش شناسی تحقیق: این مطالعه به روش توصیفی- تحلیلی، کتابخانهای، بررسی اسنادی، مشاهدات، مصاحبه میدانی و تکمیل پرسشنامه توسط بهرهبرداران مرتعی صورت گرفت. در این مطالعه دادههای پرسشنامه با استفاده از طیف لیکرت به دست آمدند. معیارهای هر سرمایه تجزیه و تحلیل شدند. در نهایت پنتاگون سرمایه های معیشت در زمینه مرتع قلنگان به دست آمد.قلمروجغرافیایی پژوهش: قلمرو جغرافیایی پژوهش، گله داران شهرکرد است. یافته ها و بحث: نتایج نشان داد بین معیارهای مختلف هر سرمایه اختلاف معنیدار وجود دارد. کیفیت آب از سرمایه طبیعی، افراد مورد وثوق از سرمایه انسانی، روابط و انسجام اجتماعی از سرمایه اجتماعی، دامداری و تولیدات دامی از سرمایه مالی و جاده و حمل نقل از سرمایه فیزیکی از معیارهای مهم اثرگذار بر معیشت بهرهبرداران بودند.نتایج: این پژوهش پیشنهاد میکند در مطالعات آینده دیدگاههای ذنیفعان مختلف مورد مقایسه و تحلیل قرار گیرد. علاوه براین، برای تعیین معیارهای مهم اثرگذار از روششناسیهای تصمیمگیری چند معیاره می توانند مورد بررسی قرار گیرند.