اثر منابع زیستی و شیمیایی کود نیتروژن بر خصوصیات کمی و کیفی علوفه ذرت و شنبلیله در کشت مخلوط سری افزایشی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشگاه صنعتی شاهرود- دانشکده کشاورزی- شاهرود- ایران
2 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
3 دانشیارگروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکد کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود
doi
10.22059/ijfcs.2020.271663.654558چکیده
بهمنظور بررسی عملکرد کمی و کیفی علوفه کشت مخلوط با کشتهای خالص ذرت و شنبلیله، تحت تأثیر انواع کودهای نیتروژن (شیمیایی، زیستی و تلفیقی)، آزمایشی در سال زراعی 96-1395 در سربیشه استان خراسان جنوبی، بهصورت کرتهای خرد شده و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در چهار تکرار اجرا شد. سطوح کودی شامل بدون کوددهی نیتروژن (شاهد)، 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن بهصورت اوره (75 کیلوگرم نیتروژن در هکتار)، 100 درصد کود شیمیایی نیتروژن بهصورت اوره (150 کیلوگرم نیتروژن در هکتار)، کود زیستی نیتروکسین (آزوسپوریلیوم- ازتوباکتر)، کود تلفیقی شامل نیتروکسین و 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن بهعنوان عامل اصلی و الگوی کشت در شش سطح شامل خالص شنبلیله، خالص ذرت، مخلوط افزایشی ذرت و شنبلیله در چهار ترکیب (ذرت 100 درصد و شنبلیله با نسبت 25 درصد،50 درصد، 75 درصد و 100 درصد) بهعنوان عامل فرعی بودند. صفات کمّی تحت تأثیر الگوی کشت، نوع کوددهی و اثر متقابل تیمارها قرار گرفت. بیشترین تأثیرات روی عملکرد ماده خشک در کشتهای خالص همراه کوددهی مشاهده شد. تمام صفات کیفی تحت تأثیر معنیدار اثر متقابل تیمارها قرار گرفتند. صفات مختلف کیفی در کشتهای خالص، بیشترین و کمترین مقادیر را نشان دادند و کشتهای مخلوط، گروههای حد واسط را تشکیل دادند. بیشترین ماده خشک قابل هضم (DMD) در کشت خالص شنبلیله با مصرف100 درصد کود شیمیایی (47/83 درصد)، بیشترین پروتئین خام(CP) در کشت خالص شنبلیله با کاربرد 100 درصد کود شیمیایی (01/19 درصد)، بیشترین خاکستر (ASH) در کشت خالص شنبلیله با کاربرد کود زیستی (64/6 درصد) و بیشترین فیبر خام (CF) و کربو هیدرات محلول در آب (WSC) در کشت خالص ذرت و مصرف 100 درصد کود شیمیایی ( 41/34 و 58/33 درصد) مشاهده شد.نتایج نشان داد که غالباً شاخص نسبت برابری زمین در کشتهای مخلوط، بیش از یک است و بالاترین نسبت برابری زمین (557/1) به کشت مخلوط ذرت + 100 درصد شنبلیله با کاربرد کوددهی تلفیقی تعلق داشت. در مجموع، الگوی کشت مخلوط با تراکم بالاتر شنبلیله، علاوه بر افزایش نسبت برابری زمین، باعث بهبود کیفی علوفه مخلوط میشود.