شناسایی شایستگی‌های مشاوران در نظام تعلیم و تربیت عمومی با رویکرد اسلامی

نویسندگان

1 دانش آموخته مقطع دکتری رشته مشاوره، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 نویسنده مسئول: استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران،ایران.

3 استاد گروه مشاوره، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر، تعیین شایستگی­های مشاوران نظام تعلیم و تربیت عمومی کشور بود. این پژوهش از نظر هدف از نوع تحقیقات توسعه‌ای و از نظر روش جزو پژوهش‌های کیفی بود که با استفاده از روش تحلیل مضمون و مصاحبه ساختاریافته انجام شد. جامعه آماری پژوهش، تعداد 54 نفر شامل (مدیران گروه­های مشاوره مناطق نوزده‌گانه آموزش‌وپرورش شهر تهران به تعداد 19 نفر و اساتید دانشگاه فرهنگیان و مشاوران آموزش‌وپرورش شهر تهران با تحصیلات دکتری به تعداد 35 نفر) بود. نمونه تحقیق برای مصاحبه­ ساختاریافته تعداد 18 نفر از جامعه آماری پژوهش بود که با شیوه هدفمند انتخاب شدند. از روش کتابخانه‌ای به‌منظور بررسی ادبیات، پیشینه و اسناد بالادستی حوزه تعلیم و تربیت و از روش میدانی به‌منظور گردآوری نظرات اعضای نمونه کیفی بهره گرفته شد. ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کتابخانه‌ای، فیش و در بخش میدانی مصاحبه ساختاریافته بود. برای تعیین اعتبار ابزار مصاحبه ساختاریافته از اعتبار محتوایی (روایی محتوا و روایی صوری) استفاده شد. در این کار از نظرات گروه هدایت‌کننده تحقیق و شش نفر از اساتید دانشگاه استفاده و سؤالات دارای اشکال، اصلاح شدند. برای توصیف داده­های تحقیق از جداول فراوانی و نمودارها و برای بررسی معنی‌داری فراوانی نظرات مصاحبه‌شوندگان از آزمون دوجمله­ای استفاده شد. یافته‌های حاصل از بررسی ادبیات و تحلیل مصاحبه‌ها، 8 مؤلفه اصلی شایستگی­های مشاوران آموزش‌وپرورش شامل دانش، توانایی‌ها، مهارت‌ها، ویژگی­های شخصیتی، ویژگی‌های اخلاقی، نگرش، بینش و اعتبار بود که در سطح معنی­داری 05/0 مورد تائید قرار گرفتند. از بین 197 مؤلفه فرعی شایستگی­های استخراج‌شده از ادبیات و پیشینه تحقیق پس از اخذ نظرات مصاحبه‌شوندگان تعداد 150 مؤلفه فرعی با آزمون دوجمله­ای در سطح معنی‌داری 05/0 مورد تائید قرار گرفته و 47 مؤلفه فرعی معنی‌دار نشده و رد شدند.