فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تغییر نظام کشت برنج از کشت نشایی به کشت مستقیم، سبب کاهش قابل توجه نیروی کارگری و هزینه‌های تولید می­شود. به­منظور بررسی اثر تاریخ بذرپاشی و روش کاشت بر رشد و عملکرد رقم هاشمی در کشت مستقیم، آزمایشی در سال 1397 به­صورت کرت­های خرد شده و در قالب طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی در مؤسسه تحقیقات برنج کشور-رشت انجام شد. عامل اصلی شامل تاریخ بذرپاشی (11، 18 و 25 اردیبهشت و یک، هشت، 15 و 22 خرداد) و عامل فرعی شامل روش کاشت (دست­پاش، کاشت خطی و کاشت کپه­ای) بودند. همچنین، تیمار شاهد کشت نشایی نیز به تیمارهای آزمایشی افزوده شد. تجزیه واریانس نشان داد که اثر تاریخ بذرپاشی بر عملکرد شلتوک معنی­دار بود، ولی اثر روش کاشت و اثر متقابل بین آن‌ها بر عملکرد شلتوک معنی­دار نبود. حداکثر عملکرد شلتوک به­میزان 4414 و 4325 کیلوگرم در هکتار، به­ترتیب در تاریخ بذرپاشی 11 و 25 اردیبهشت به­دست آمد و تأخیر در بذرپاشی، منجر به کاهش معنی­دار عملکرد شد، به‌طوری­که عملکرد شلتوک در تاریخ بذرپاشی یک، هشت و 15 خرداد در مقایسه با تاریخ بذرپاشی 11 اردیبهشت، به­ترتیب 41، 43 و 70 درصد کاهش یافت. همچنین بین عملکرد شلتوک در کشت مستقیم (184±4414 کیلوگرم در هکتار) و کشت نشایی (215±4295 کیلوگرم در هکتار) اختلاف معنی­داری وجود نداشت. در ضمن، وزن خشک علف­های‌هرز تحت تأثیر تاریخ بذرپاشی و روش کاشت قرار نگرفت. به­طورکلی و براساس نتایج این تحقیق، عملکرد مطلوب برنج در کشت مستقیم، با بذرپاشی از تاریخ 11 تا 25 اردیبهشت به‌دست آمد.