ابوریحان بیرونی: پدیدارشناسی، روش شناسی و انسان شناسی دین
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دینپژوهی دانشگاه ادیان و مذاهب قم
2 استادیار و عضو هیأت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب قم
doi
10.22059/jpht.2017.62424چکیده
واکاوی اندیشههای اندیشمندان ایرانی یکی از مهمترین وظایف دانشگاهیان و حوزویان است. در این مقاله به بررسی اندیشههای ابوریحان بیرونی در حوزههای پدیدارشناسی، روششناسی و انسانشناسی پرداخته خواهد شد. ابوریحان دانشمندی با سبک و روش ویژه در علوم بود، بهنحوی که هر عملی را با روش خاص آن علم دنبال میکرد. ایشان با ورود به دیار هندوستان توانست افق جدیدی در علوم انسانی بگشاید و مسئلۀ مردمشناسی و انسانشناسی را با سبک و شیوۀ امروزی دنبال کند. از نظر بیرونی برای رسیدن به هدف به لوازمی همچون دانش زبان، بازدید میدانی، مشاهدۀ مشارکتی، زندگی در بین مردمان مورد مطالعه و غیره نیاز است. البته در گفتهها و کتابهای وی چنین بیان نشده، اما شیوه و روش ایشان بر پایۀ همین لوازم و اندیشهها به بار نشسته است. ابوریحان بیرونی از هرگونه پیشداوری و ارزشگذاری در انعکاس آرا، عقاید، دین و رسوم هندوان خودداری کرده و تنها به انعکاس آنچه خود آنها بیان میکردند، بسنده کرده و عقایدش را در تحقیق دخالت نداده است. حال این مقاله به بررسی ابعاد روششناسی، پدیدارشناسی و انسانشناسی از دیدگاه ابوریحان اختصاص یافته است.
