واکنش شش هیبرید زمستانه کلزا به تنش خشکی در تاریخ‌های کاشت مختلف

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه زراعت، دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان

2 استاد موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

3 استادیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان

4 دانشیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان

5 دانشیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان

doi
10.22059/ijfcs.2020.239255.654365
چکیده

به‌منظور بررسی واکنش شش هیبرید زمستانه کلزا به تنش خشکی در تاریخ‌های مختلف کاشت، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل اسپلیت پلات و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار، در دو سال زراعی 94-1393 و 95-1394 در مزرعه تحقیقاتی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج اجرا شد. عوامل آزمایش شامل آبیاری (معمول و قطع آبیاری از مرحله گل‌دهی به بعد) و تاریخ کاشت (10 مهر و 10 آبان) در کرت‌های اصلی و شش هیبربد کلزا (Triangle،Brutus ، Gabriella،Natali ، Danob و Marathon) در کرت‌های فرعی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اثر تاریخ کاشت، آبیاری و هیبریدهای مورد بررسی بر صفات ارتفاع گیاه، قطر ساقه، تعداد خورجین در بوته، تعداد دانه در خورجین، وزن هزار دانه، عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک معنی­دار بود. تاخیر در کاشت، باعث کاهش 40 درصدی عملکرد دانه و 54 درصدی تعداد دانه در خورجین شد. همچنین قطع آبیاری موجب کاهش 25، 30 و 24 درصدی، به‌ترتیب در تعداد خورجین در بوته، تعداد دانه در خورجین و عملکرد دانه شد. هیبرید Natali در هر دو تاریخ کاشت، از عملکرد بیشتری نسبت به سایر هیبریدهای مورد بررسی برخوردار بود و به‌همین جهت، کشت آن در شرایط آب و هوایی کرج برای دستیابی به حداکثر عملکرد بپیشنهاد می‌شود. همچنین تاریخ کشت 10 مهر ماه، به‌عنوان بهترین تاریخ برای کشت در شرایط آب و هوایی کرج برای هیبرید­های مورد بررسی پیشنهاد می‌شود.