بررسی راهبردهای کاهش فقر در روستاهای مناطق عشایری (مطالعه موردی: شهرستان باروق)
نویسندگان
1 استادیار گروه آموزشی برنامه ریزی روستایی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 دکتری گروه آموزشی برنامه ریزی روستایی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
doi
چکیده
مقدمه: فقر از دیرباز از بزرگترین مشکلات جوامع بشری بوده و واقعیتی اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی است که و در حال حاضر نیز جامعه، علیرغم تحولات بسیار عظیمی که در زمینههای مختلف علوم رویداده، با آن روبرو میباشد و از اصلیترین دغدغههای برنامهریزان در مناطق روستایی در جهت نیل به توسعه پایدار به شمار میرود.هدف پژوهش: مهمترین هدف این پژوهش بررسی راهبردها کاهش فقر در روستاهای مناطق عشایری شهرستان باروق میباشد. روش شناسی تحقیق: از نظر هدف کاربردی و از لحاظ ماهیت و روش توصیفی-تحلیلی و برای گردآوری دادهها و اطلاعات از روشهای کتابخانهای و میدانی استفاده شد. در این پژوهش با انجام 19 مصاحبه نیمهساختار یافته مهمترین قوتها، ضعفها، تهدیدها و فرصتهای شهرستان باورق شناسایی و سپس برای وزندهی و رتبهبندی به هر کدام از عوامل داخلی و خارجی در ماتریس SWOT از نظرات 12 نفر و برای اولویت بندی نهایی راهبردها از نظرات 17 نفر از جامعه آماری استفاده شد. برای تجزیهوتحلیل دادهها و اطلاعات از تحلیل SWOT و ماتریس برنامهریزی راهبردی کمی (QSPM) استفاده گردید. قلمروجغرافیایی پژوهش: قلمرو جغرافیایی این پژوهش شهرستان باروق از توابع استان آذربایجان غربی است.یافته ها و بحث: در شهرستان باروق راهبردهای سرمایهگذاری و توسعه صنایع پایین دست معدن و پتروشمی و برندسازی صنایعدستی با میزان جذابیت 71/2 درصد، ایجاد و توسعه کسب و کارهای کوچک روستایی در بخشهای اقتصادی (خدماتی، کشاورزی، صنعتی) با میزان 21/2، توسعه گردشگری باروق با تأکید بر بومگردی با استفاده از تسهیلات دولتی و مشارکت بخش خصوصی با میزان 11/2 و تکمیل پروژه میانگذر میاندوآب به سرچم و در جهت توسعه گردشگری و دسترسی فضایی با میزان 05/2 درصد بهعنوان مهمترین راهبردها شناخته شدند.نتایج: نتایج نشان داد، توسعه صنایع پایین دست معدن و پتروشمی و برندسازی صنایعدستی، ایجاد و توسعه کسب و کارهای کوچک، توسعه گردشگری با تأکید بر توسعه خانههای بومگردی و ایجاد و توسعه کارگاههای فرآوری محصولات دامی (لبنیاتی) و توسعه دامپروری مهمترین راهبردهای کاهش فقر در مناطق روستایی و عشایری شهرستان باروق به شمار میروند.